गुरु म्हणून येशू : अधिकारवाणीने अहिंसेच्या शिकवणीने महात्मा गांधींस ज्ञानप्राप्ती

संस्कृतमध्ये, गुरु (गुरु) म्हणजेगु’ (अंधकार) आणिरु’ (प्रकाश). गुरू यासाठी शिकवितो की ऱ्या ज्ञानाच्या किंवा बुद्धीच्या प्रकाशाने अज्ञानाचा अंधकार दूर व्हावा. येशू अशा प्रबुद्ध शिकवणीसाठी ओळखला जातो जो अंधकारामध्ये राहणाऱ्या लोकांना ज्ञान देणारा म्हणून त्याला गुरु किंवा आचार्य मानले पाहिजे. ऋषी यशयाने येणाऱ्याबद्दल भविष्यवाणी केली होती. ..पू. 700मध्ये त्याने इब्री वेदांमध्ये असे भाकीत केले होते की :

र्वी लोकांनी जबुलून व नफताली या प्रांताना महत्व दिले नाही पण पुढील काळात देव त्या भूमीला श्रेष्ठ बनवील समुद्राजवळील भूमी, यार्देन नदीच्या पलीकडचा प्रदेश व यहुदी सोडून दुसरे जे लोक राहतात तो गालील प्रदेश म्हणजे ही भूमी होय.
2 आता तेथील लोक अधोलोका सारख्या अंधकारात दिवस कंठीत आहेत पण ते तेजस्वी प्रकाश पाहतील. पाताळासारख्या अंधकारमय प्रदेशात सध्या ते लोक राहत आहेत पण त्यांना “तेजस्वी प्रकाश”

दिसेल.यशया 9:1b-2
https://en.satyavedapusthakan.net/wp-content/uploads/sites/3/2017/10/isaiah-sign-of-the-branch-timeline--1024x576.jpg

ऐतिहासिक समयरेखेत ऋषी यशया, दावीद आणि इतर हिब्रू ऋषी (संदेष्ट्ये)

हा ‘प्रकाश’ काय होता जो अंधकारात असलेल्या गालीलातील लोकांना प्राप्त होणार होता? यशयाने पुढे म्हटले:

6 असामान्य बालकाच्या जन्माच्यावेळी ह्या गोष्टी घडतील. देव आम्हाला पुत्र देईल. हा पुत्र लोकांच्या नेतृत्वाची जबाबदारी घेईल. त्याचे नाव असेल “अदभुत सल्लागार, सामर्थ्यशाली देव, चिरंजीव पिता, शांतीचा राजपुत्र.” 

यशया 9:6

यशयाने आधीच भाकीत केले होते की येणारा कुमारिकेद्वारे जन्म घेईल. त्याने पुढे हे स्पष्ट केले की त्याला ‘समर्थ देव’ म्हटले जाईल, आणि तो अद्भुत मंत्री व शांतीचा अधिपती होईल. गालील समुद्रतटावर शिकवीत असलेला शांतीचा हा गुरु त्याच्या शिकवणीमुळे महात्मा गांधीवरील त्याच्या प्रभावाद्वारे दूर भारतात सुद्धा अनुभवला जाणार होता.

महात्मा गांधी आणि येशूचे डोंगरावरील प्रवचन

https://en.satyavedapusthakan.net/wp-content/uploads/sites/3/2020/05/gandhi-law-student-image-e1588933813421-206x300.jpg

कायद्याचा विद्यार्थी म्हणून गांधी

येशूच्या जन्माच्या 1900 वर्षानंतर,  इंग्लंडमध्ये भारतातून आलेल्या कायद्याचा अभ्यास करणाऱ्या एका तरुण विद्याथ्र्यास ज्याला आता महात्मा गांधी (किंवा मोहनदास करमचंद गांधी) म्हटले जात असे एक बायबल देण्यात आले. जेव्हा त्यांनी डोंगरावरील प्रवचन म्हणून ओळखली जाणारी येशूची शिकवण वाचली त्याविषयी ते म्हणतात :

 “…डोंगरावरील प्रवचन सरळ माझ्या अंतःकरणात गेले.”

एम. के. गांधी, एक आत्मकथा किंवा सत्याच्या माझ्या प्रयोगाची

गाथा. 1927 पृ.63

 ‘दुसरा गाल पुढे करण्याच्या’ येशूच्या शिकवणीने अहिंसेच्या (दुखापत न करणे आणि खून न करणे) जुन्या कल्पनेसंबंधी येशूला अंतर्दृष्टी दिली. हा विचार एका सुविख्यात वाक्यप्रचारात व्यक्त होतो ‘अहिंसा परमो धर्म’ (अहिंसा हा सर्वोच्च नैतिक सद्गुण आहे). गांधींनी नंतर या शिकवणीचा उपयोग सत्यद्ग्रह अथवा सत्याग्रहाच्या राजनैतिक बळात केला. ब्रिटिश राज्यकर्त्यांसोबत त्यांचा हा अहिंसक असहकार्याचा उपयोग होता. अनेक दशकांच्या सत्याग्रहाचा परिणाम म्हणून भारतास ग्रेट ब्रिटेनपासून स्वातंत्र्य मिळाले. गांधींच्या सत्याग्रहाने भारतास फार शांतीपूर्वक ब्रिटेनपासून स्वातंत्र्य मिळविण्यात मदत केली. येशूच्या शिकवणीचा या सर्व गोष्टींवर पगडा पडला.

येशूचे डोंगरावरील प्रवचन

तर येशूच्या डोंगरावरील प्रवचनाचा हेतू काय होता ज्याने महात्मा गांधींस इतके प्रभावित केले? हे येशूचे शुभवर्तमानातील सर्वात लांबलचक प्रवचन आहे. येशूचे डोंगरावरील संपूर्ण प्रवचन येथे आहे तर खाली आपण काही महत्त्वाच्या गोष्टी रेखांकित करू.

21 “तुम्ही ऐकले असले की, फार पूर्वी आपल्या लोकांना असे सांगण्यात आले होते की, ‘खून करू नका व जो कोणी खून करतो तो न्यायदंडास पात्र ठरेल.’
22 पण मी तुम्हांस सागतो की, जर एखादा आपल्या भावावर रागावला असेल तर तो न्यायदंडास पात्र ठरेल. पुन्हा जो आपल्या भावाला, अरे वेड्या, असे म्हणेल तो न्यायसभेच्या दंडास पात्र ठरेल. आणि जो त्याला मूर्ख म्हणेल तो नरकातील अग्नीच्या शिक्षेस पात्र ठरेल.
23 “म्हणून तू आपले दान अर्पण करण्यासाठी वेदीजवळ आणले असता जर तुझ्या भावाच्या मनात तुझ्याविरुद्ध काही आहे असे तुला तेथे आठवले,
24 तर देवाला देण्यासाठी आणलेले दान तेथेच वेदीपुढे ठेव. प्रथम जाऊन आपल्या भावाबरोबर समेट कर आणि नंतर येऊन आपले दान दे.
25 वाटेत तुझा वादी तुझ्याबरोबर आहे तोच त्याच्याशी लगेच सलोखा कर नाहीतर कदाचित वादी तुला न्यायाधीशाकडे नेईल व न्यायाधीश अधिकाऱ्याकडे नेईल आणि अधिकारी तुला तरुंगात टाकील.
26 मी तुला खरे सांगतो तू शेवटचा पैसा देईपर्यंत तुझी सुटका मुळीच होणार नाही.
27 “व्यभिचार करू नको’असे पूर्वी सांगितल्याचे तुम्ही ऐकले आहे,
28 परंतु मी तुम्हांस सांगतो की, जो कोणी एखाद्या स्त्रीकडे वाकड्या नजरेने पाहतो त्याने आपल्या मनात तिच्याशी व्यभिचार केलाच आहे.
29 जर तुझा उजवा डोळा तुला पाप करायला प्रवृत्त करतो तर तो काढून टाक व फेकून दे, संपूर्ण शरीर नरकात जाण्यापेक्षा शरीराचा एखादा अवयव गमावलेला बरा.
30 जर तुझा उजवा हात तुला पापास प्रवृत्त करतो, तर तो तोडून फेकून दे, कारण संपूर्ण शरीर नरकात जाण्यापेक्षा शरीराचा एक अवयव गमावलेला बरा.
31 “‘जर एखादा मनुष्य आपल्या पत्नीला घटस्फोट देतो तर त्याने तिला घटस्फोटाची लेखी सूचना द्यावी.’असे सांगितल्याचे तुम्ही जाणता.
32 पण मी तुम्हांला सांगतो की, जो कोणी आपल्या पत्नीला व्यभिचाराच्या कारणाशिवाय इतर कारणामुळे टाकून देतो, तो तिला व्यभिचार करण्यास प्रवृत्त करतो आणि जो कोणी अशा घटस्फोटीत स्त्रीशी विवाह करतो तो व्यभिचार करतो.शपथ घेण्याविषयी येशूची शिकवन
33 “जेव्हा तू शपथ घेतोस तेव्हा ती तोडू नको. जी शपथ देवाला वाहिली आहे ती खरी कर,असे सांगितल्याचे तुम्ही ऐकले आहे.
34 परंतु मी तुम्हाला सांगतो की, शपथ वाहूच नका, आकाशाची शपथ वाहू नका कारण ते देवाचे आसन आहे.
35 पृथ्वीचीही शपथ वाहू नका कारण ती त्याच्या पायाचे आसन आहे; आणि यरूशलेमाचीही शपथ वाहू नका, कारण त्या नगरीचा राजा देव आहे.
36 आपल्या मस्तकाचीही शपथ वाहू नका, कारण त्याचा एखादा केसही पांढरा किंवा काळा होणे तुमच्या हाती नाही.
37 म्हणून तुमचे बोलणे ‘होय’ तर होय किंवा ‘नाही’ एवढेच असावे. त्यापेक्षा जास्त जर असेल तर ते सैतानापासून आहे.
38 “तुम्ही ऐकले आहे की असे सांगितले होते, ‘डोळ्याबद्दल डोळा आणि दाताबद्दल दात.’
39 पण मी तुम्हांला सांगतो, जो दुष्ट आहे त्याला अडवू नका, जर कोणी तुमच्या उजव्या गालावर तुम्हांला मारील त्याच्यासमोर दुसराही गाल पुढे करा.
40 आणि जो कोणी फिर्याद करून तुमचा अंगरखा घेऊ पाहतो त्याला तुमचा झगाही द्या.
41 जर कोणी तुम्हांला सक्तीने त्याच्याबरोबर कांही अंतर घेऊन जाऊ इच्छितो तर त्याच्याबरोबर त्याच्या दुप्पट अंतर जा.
42 जो तुमच्याजवळ मागतो त्याला द्या आणि जो तुमच्याकडून उसने घेऊ इच्छितो त्याला नकार देऊ नका.
43 “असे सांगिलते होते की, ‘आपल्या शोजाऱ्यावर प्रेम करा अणि आपल्या शत्रूचा द्वेष करा,असे तुम्ही ऐकले आहे.
44 पण मी तुम्हांला सांगतो, तुमच्या शत्रूवर प्रेम करा. तुमचे जे वाईट करतात त्यांच्यासाठी प्रार्थना करा.
45 जर तुम्ही असे कराल, तर तुम्ही तुमच्या स्वर्गातील पित्याचे खरे पुत्र व्हाल. तुमचा पिता चांगल्यावर आणि वाईटावर अशा दोघांवरही सूर्य उगवितो. चांगल्यावरही आणि वाईटावरही पाऊस पाडतो.
46 कारण जे तुमच्यावर प्रीति करतात त्यांच्यावर तुम्ही प्रीति करीत असाल तर तुम्हांला प्रतिफळ मिळणार नाही. जकातदारही असेच करतात.
47 आणि जर तुम्ही तुमच्या मित्रांशी चांगले वागत असाल तर तुम्ही इतरांपेक्षा फार चांगले आहात असे समजू नका. देवाला न मानणारे लोकही असेच करतात.
48 म्हणून जसा तुमचा स्वर्गातील पिता परिपूर्ण आहे तसे तुम्हीही परिपूर्ण

व्हा.मत्तय 5:21-48

 येशूने या स्वरूपाचा उपयोग करून शिकविले :

“असे प्राचीन लोकांना सांगितले होते…मी तर तुम्हास सांगतो…”.

 या वाक्यात तो प्रथम मोशेच्या नियमशास्त्रातून उद्धरण घेतो, नंतर आपल्या आज्ञेचा व्याप हेतू, विचार आणि शब्दांप्रत नेतो. मोशेद्वारे देण्यात आलेल्या कठोर आज्ञा घेऊन येशूने शिकविले आणि त्यांचे पालन करावयास त्यास आणखी कठीण केले!

येशूच्या डोंगरावरील प्रवचनाचा नम्र अधिकार

अद्भुत हे आहे ज्याप्रकारे त्याने नियमशास्त्रातील आज्ञांचा विस्तार केला, त्याने आपल्या स्वतःच्या अधिकाराच्या आधारे असे केले. वाद न घालता व धमकी न देता तो फक्त म्हणाला, ‘मी तर तुम्हास सांगतो…’ आणि त्यासोबतच त्याने या आज्ञेचा विस्तार केला. त्याने असे नम्रपणे पण अधिकाराने केले. त्याच्या शिकवण्याची ही अद्वितीय शैली होती. शुभवर्तमानात सांगितल्याप्रमाणे जेव्हा त्याने हे प्रवचन संपविले.

27 मग जोराचा पाऊस आला आणि पूर आला. जोराचा वारा सुटला. वादळवाऱ्यात ते घर सापडले आणि कोसळून पडले.”
28 जेव्हा ह्या बोधकथा सांगण्याचे येशूने संपविले तेव्हा लोकांचा समुदाय त्याच्या शिकवण्याने थक्क झाला.
29 कारण येशू त्यांना त्यांच्या धर्मशिक्षकांप्रमाणे नव्हे, तर अधिकारवाणीने शिकवीत

होता.मत्तय 7:27-29

येशूने गुरू म्हणून अधिकारवाणीने शिकविले, अनेक संदेष्टे संदेशवाहक होते जे देवाचा संदेश देत पण येथे सगळे काही वेगळे होते. येशू असे का करू शकला? ख्रिस्त म्हणून किंवा मसीहा म्हणून त्याला मोठा अधिकार होता. हिब्रू वेदातील स्तोत्र 2, जेथे ‘ख्रिस्त’ ही पदवी सर्वप्रथम घोषित करण्यात आली त्यात ख्रिस्ताशी परमेश्वर अशाप्रकारे बोलत असल्याचे वर्णन करण्यात आले आहे :

8 जर तू विचारले तर मी तुला राष्ट्रे देईन या पृथ्वीवरची सगळी माणसे तुझी

होतील.स्तोत्र 2:8

ख्रिस्ताला जगाच्या शेवटापर्यंत ‘राष्ट्रांवर’ अधिकार देण्यात आला होता. म्हणूनच ख्रिस्त या नात्याने, येशूला कशाप्रकारे शिकवण्याचा अधिकार होता जसा तो शिकवत असे, आणि त्याची शिकवण प्रत्येकापर्यंत पोहोचवावी याचा.

खरे म्हणजे, मोशेने देखील अशा एका येणाऱ्या संदेष्ट्याविषयी लिहिले होते (ई. स. पू. 1500) जो त्याच्या शिकवणीत अद्वितीय असणार होता. मोशेसोबत बोलताना, परमेश्वराने अभिवचन दिले

 18 मी यांच्यामधूनच तुझ्यासारखा एक संदेष्टा उभा करीन. माझी वचने त्याच्या मुखाने ऐकवीन. माझ्या आज्ञेप्रमाणे तो लोकांशी बोलेल.
19 हा संदेष्टा माझ्या वतीने बोलेल. तेव्हा जो कोणी ते ऐकणार नाही त्याला मी शासन करीन.’

अनुवाद 18:18-19
https://en.satyavedapusthakan.net/wp-content/uploads/sites/3/2020/05/abraham-Moses-to-jesus-timeline-1024x576.jpg

मोशेने इस्राएली लोकांचे मार्गदर्शन केले आणि येशूच्या सुमारे पंधराशे वर्षांपूर्वी नियमशास्त्र प्राप्त केले.

त्याच्या शिकवणीत जसे त्याने शिकविले, त्याप्रमाणे ख्रिस्त या नात्याने येशू आपला अधिकार गाजवत होता आणि आपल्या मुखात देवाचे वचन राखून येणाऱ्या संदेष्टयाविषयी मोशेची भविष्यवाणी पूर्ण करीत होता. शांती आणि अहिंसेची शिकवण देत असताना त्याने प्रकाशाच्या मदतीने अंधकाराला दूर करण्याविषयी वर दिलेली यशयाची भविष्यवाणी देखील पूर्ण केली. त्याने असे शिकविले जणू काही त्याला, केवळ गांधींचा गुरु होण्याचाच नव्हे, तर तुमचा माझा गुरु होण्याचादेखील हक्क आहे.

तुम्ही आणि मी आणि डोंगरावरील प्रवचन

आपण त्याचे अनुसरण कसे करावे हे पाहण्यासाठी आपण हे डोंगरावरील प्रवचन वाचले तर आपण कदाचित गोंधळात पडाल. आपली अंतःकरणे आणि आपला हेतू उघडकीस आणणाऱ्या अशा प्रकारच्या या आज्ञा कोणीही कसे जगू शकेल? या प्रवचनाबाबत येशूचा हेतू काय होता? आपण त्याच्या शेवटच्या वाक्यातून पाहू शकतो.

48 म्हणून जसा तुमचा स्वर्गातील पिता परिपूर्ण आहे तसे तुम्हीही परिपूर्ण

व्हा.मत्तय 5:48

ही आज्ञा आहे, सूचना नाही. त्याची मागणी अशी आहे की आपण परिपूर्ण असावे!

का?

येशू डोंगरावरील प्रवचन कसे सुरू करतो त्यातच तो याविषयी उत्तर देतो. तो त्याच्या शिकवणीच्या शेवटच्या ध्येयाचा संदर्भ देऊन सुरुवात करतो.

3 “जे आत्म्याने दीन ते धन्य, कारण स्वर्गाचे राज्य त्यांचे

आहे.मत्तय 5:3

डोंगरावरील प्रवचन म्हणजे ‘स्वर्गाच्या राज्याची’ अंतर्दृष्टी देण्यासाठी होय. स्वर्गाचे राज्य हा हिब्रू वेदांमधील एक महत्वाचा विषय आहे, जसे संस्कृत वेदांमध्ये आहे. येशू आपल्या आरोग्यदानाच्या चमत्कारांद्वारे त्या राज्याचे स्वरूप कसे प्रगट करतो हे पाहत असतांना, आपण स्वर्गाच्या राज्याच्या किंवा वैकुंठलोकाच्या स्वरूपाची  तपासणी करतो.

सैतानाने येशूची परीक्षा केली – जुनाट असूर सैतान

हिंदू पौराणिक कथांत त्या समयांचे वर्णन आहे जेव्हा कृष्ण शत्रू असुरांशी लढला आणि त्यांस पराभूत केले, विशेषेकरून असुर राक्षस ज्यांनी कृष्णाला सर्पाच्या रूपात धमकावले होते. भगवद्पुराणात (श्रीमद्भागवत) एक गोष्ट सांगण्यात आली आहे ज्यात कामसूचा मित्र अघासुर जो कृष्णाच्या जन्मापासूनच कृष्णाला जिवे मारण्याचा प्रयत्न करीत होता, त्याने इतक्या मोठ्या सर्पाचे रूप धारण केले होते की त्याने तोंड उघडले तेव्हा ते एका गुहेसारखे होते. अघासुर हा पुतना (जिचे विष कृष्णाने बाळ असतांना प्राशन करून तिला ठार मारले होते) आणि बकासुर (ज्याची चोच तोडून कृष्णाने त्याला ठार मारले होते) यांचा भाऊ होता आणि म्हणून तो सूड घेऊ पाहत होता. अघासुराने तोंड उघडले आणि गोपी गुराखी मुले जंगलातील एक गुहा समजून त्यात गेली. कृष्णासुद्धा आत गेला, पण अघासुर आहे हे समजून त्याने आपले शरीर इतके फुगवले की अघासुर गुदमरून मेला. दुसऱ्या प्रसंगी, श्री कृष्णा  या लोकप्रिय कार्यक्रमात दाखविल्याप्रमाणे, कृष्णाने शक्तिशाली असुर सर्प कालियानागाचा नदीत त्याच्याशी लढा देत असतांना त्याच्या डोक्यावर नृत्य करुन पराभव केला.

पौराणिक कथेत वृत्राचे, असुरांचा पुढारी व सामर्थ्यवान सर्प/अजगर याचे सुद्धा वर्णन आले आहे. श्रग्वेदात स्पष्ट केलेले आहे की इन्द्र देवास एका मोठ्या लढ्यात वृत्र राक्षसाला तोंड द्यावे लागले आणि त्याने मेघगर्जनेने (वज्रायुध) त्याला ठार केले ज्याने वृत्राचा जबडा फोडला. भगवद्पुराणातील आवृत्ती स्पष्ट करते की वृत्र इतका मोठा साप/अजगर होता की त्याने सर्व काही व्यापून टाकले होते, अगदी ग्रह आणि तारे यांना धोक्यात आणले होते, ज्यामुळे प्रत्येकजण त्याला घाबरत असे. देवांसोबत झालेल्या युद्धात वृत्र वर्चस्वी ठरला.इन्द्र त्याला बळाने पराभूत करू शकला नाही, परंतु त्याला दधीचि  ऋषीची हाडे मागण्याचा सल्ला देण्यात आला. दधीचिने वज्रयुद्ध बनविण्यासाठी आपली हाडे देऊ केली ज्यामुळे इंद्राने शेवटी त्या मोठ्या सर्पास वृत्रास  पराभूत करून मारून टाकले.

हिब्रू वेदातील सैतान : सुंदर आत्मा घातक सर्प बनला

हिब्रू वेदांमध्ये अशीही नोंद आहे की एक सामर्थ्यवान आत्मा आहे ज्याने स्वतःला परात्पर परमेश्वराचा शत्रू (सैतान म्हणजे शत्रू) म्हणून उभे केले आहे. हिब्रू वेदांनी त्याचे वर्णन सुंदर आणि बुद्धिमान म्हणून केले आहे, ज्याला आरंभी देव म्हणून निर्माण करण्यात आले होते. हे वर्णन दिले गेले आहे :

12 “मानवपुत्रा, सोरच्या राजाविषयीचे पुढील शोकगीत गा. त्याला सांग ‘परमेश्वर, माझा प्रभू, पुढील गोष्टी सांगतो“‘तू एक आदर्श माणूस होतास. तू ज्ञानी होतास. तू अतिशय देखणा होतास.
13 तू एदेनमध्ये राहात होतास. एदेन हा देवाचा बाग आहे. तुझ्याजवळ माणके, पुष्कराज, हिरे, लसणा, गोमेद, सूर्यंकांत मणी, नीलमणी, वैदूर्य पाच अशी सर्व प्रकारची मोल्यवान रत्ने होती, आणि ती सर्व सोन्याच्या कोंदणात बसविलेली होती. ज्या दिवशी तुला निर्माण केले त्याच दिवशी तुला हे सौदंर्य देण्यात आले. देवाने तुला सामर्थ्यशाली केले.
14 तू एक अभिषिक्त करुब होतास तुझे पंख माझ्या सिंहासनावर पसरत. मी तुला देवाच्या पवित्र पर्वतावर ठेवी. तू रत्नांतून हिंडत होतास आणि अग्नीप्रमाणे तळपत होतास.
15 मी तुला निर्मिले, तेव्हा तू सज्जन व प्रामाणिक होतास. पण नंतर तू दुष्ट झा

लास.यहेज्केल 28:12ब-15.

या शक्तिशाली देवामध्ये दुष्टता का आढळली? हिब्रू वेद स्पष्ट करतात :

17 तुझ्या सौंदर्यांने तुला गर्विष्ठ बनविले. तुझ्या वैभवाने तुझ्या ज्ञानाचा नाश केला. म्हणून मी तुला खाली जमिनीवर लोटले. आता इतर राजे तुझ्याकडे डोळे विस्फारुन

पाहतात.यहेज्केल 28:17

या देवाचे पतन पुढे वर्णन करण्यात आले आहे :

12 तू प्रभात ताऱ्याप्रमाणे होतास, पण आता तू आकाशातून खाली पडला आहेस. पूर्वी सर्व राष्ट्रे तुझ्यापुढे नेहमीच वाकत होती, पण आता तू संपला आहेस.
13 तू नेहमीच स्वत:ला सांगायचास, “मी परात्पर देवासारखा होईन. मी आकाशात उंच जाईन. देवाच्या तांरागणाच्यावर उच्चस्थानी मी माझे सिंहासन स्थापन करीन. मी पवित्र साफोन डोंगरवरच्या देवसभेत बसून देवांना भेटीन.
14 मी मेघांवर आरोहण करून वेदीवर जाईन. मी परात्पर देवासारखा होईन.”

यशया 14:12-14

सैतान आता

या सामर्थ्यवान आत्म्याला आता सैतान (म्हणजे दोष लावणारा) किंवा डेविल  म्हटले जाते परंतु पूर्वी त्याला लूसिफर म्हटलेले होते – ‘प्रभातपुत्र’. हिब्रू वेद म्हणतात की तो आत्मा, दुष्ट असुर आहे, परंतु अघासुर आणि वृत्राप्रमाणे सर्पाचे किंवा अजगराचे रूप धारणारा म्हणून त्याचे वर्णन आहे. अशाप्रकारे त्याला पृथ्वीवर टाकण्यात आले :

7 मग स्वर्गात एक युद्ध झाले. मीखाएलआणि त्याचे दूत त्या प्रचंड सापाविरुद्ध लढले. साप व त्याचे दूत हे सुद्धात्यांच्याशी लढले.
8 पण साप तितका बलवान नव्हता. प्रचंड साप व त्याच्या दूतांना स्वर्गातील त्यांचे स्थान गमवावेलागले.
9 सापला आकाशातून खाली फेकण्यात आले. तो प्रचंड साप, सैतान म्हटलेला तोच तो जुनाट साप होय. तो संपूर्णजगाला चकवतो. त्या सापाला त्याच्या दूतांसह पृथ्वीवर टाकण्यात

आले.प्रकटीकरण 12:7-9

सैतान आता मुख्य असूर आहे जो ‘संपूर्ण जगास बहकवितो’. खरे म्हणजे, त्यानेच, सैतानाच्या रूपात, प्रथम मानवांस पापात पाडले. याद्वारे सत्य युगाचा, सुखलोकातील सत्याच्या युगाचा अंत झाला. 

सैतानाने आपली मूळ बुद्धिमत्ता आणि सौंदर्य गमावले नाही, ज्यामुळे तो अधिकच घातक ठरतो कारण तो आपल्या देखाव्यामागे आपली फसवणूक अधिक लपवू शकतो. बायबलमध्ये तो कसा कार्य करतो याचे वर्णन करण्यात आले आहे :

14 आणि यात आश्चर्य नाही, कारण सैतानदेखील प्रकाशाच्या दूताचे रुप धारण करतो.

2 करिंथ 11:14

येशू सैतानाशी युद्ध करतो

या शत्रूलाच येशूला तोंड द्यावे लागले. योहानाद्वारे बाप्तिस्मा घेतल्यानंतर लगेच तो रानात गेला, त्याने वानप्रस्थश्रमाचा स्वीकार केला.  नाश करून तो जंगलात मागे हटला. पण असे त्याने निवृत्तीची सुरुवात करण्यासाठी नव्हे, तर लढाईत शत्रूला तोंड देण्यासाठी केले. ही लढाई कृष्ण आणि अघासुरात किंवा इंद्र आणि वृत्र यांच्यात वर्णन केलेली शारीरिक लढाई नव्हती, तर ही परीक्षेची लढाई होती. शुभवर्तमानात असे लिहिले आहे :

शू पवित्र आत्म्याने पूर्ण भरुन यार्देन नदीहून परतला. मग आत्म्याने त्याला अरण्यात नेले.
2 तेथे सैतानाने त्याला चाळीस दिवस मोहात टाकले. त्या दिवसांत येशूने काहीही खाल्ले नाही. जेव्हा ती वेळ संपली, तेव्हा येशूला भूक लागली.
3 सैतान त्याला म्हणाला, “जर तू देवाचा पुत्र आहेस, तर या दगडांची भाकर करुन दाखव.”
4 येशून त्याला उत्तर दिले, “असे लिहिले आहे:“मनुष्य फक्त भाकरीनेच जगेल असे नाही.”‘ अनुवाद 8:3
5 मग सैतान त्याला वर घेऊन गेला. आणि एका क्षणात जगातील सर्व राज्ये त्याला दाखविली.
6 सैतान त्याला म्हणाला, “मी तुला या सर्व राज्याचे अधिकार व गौरव देईन कारण ते मला दिलेले आहे. आणि मी माझ्या मर्जीनुसार ते देऊ शकतो.
7 जर तू माझी उपसना करशील, तर हे सर्व तुझे होईल.”
8 येशूने उत्तर दिले, पवित्र शास्त्रात असे लिहिले आहे:“तू प्रभु तुझा देव याचीच उपासना केली पाहिजे, आणि फक्त त्याचीच सेवा केली पाहिजे.”‘ अनुवाद 6:13
9 नंतर त्याने त्याला यरुशलेमाला नेले. आणि मंदिराच्या उंच टोकावर त्याला उभे केले. आणि तो म्हणाला, “जर तू देवाचा पुत्र आहेस तर येथून खाली उडी मार!
10 असे लिहिले आहे:“तो मुझे संरक्षण करण्याची देवादूतांना आज्ञा करील.’ स्तोत्र. 91;11आणि असेही लिहीले आहे:
11 “ते तुला आपल्या हातावर उचलून धरतील, त्यामुळे तुझा पाय दगडावर आपटणार नाही.”‘ स्तोत्र. 91:12
12 येशून उत्तर दिले. “पवित्र शास्त्रत असेही म्हटले आहे,“तु प्रभु, तुझा देव याची परीक्षा पाहू नकोस.”‘ अनुवाद 6:16
13 म्हणून सैतानाने प्रत्येक प्रकारे भुरळ घालण्याचे संपविल्यावर, योग्य वेळ येईपर्यंत तो येशूला सोडून गेला

.लूक 4:1-13

त्यांचा संघर्ष मानवी इतिहासाच्या सुरूवातीसच आरंभ झाला होता. येशूच्या जन्माच्या वेळी बाळाची हत्या करण्याच्या प्रयत्नातून त्याचे नवीनीकरण करण्यात आले. या युद्धाच्या फेरीत येशू विजयी झाला, त्याने सैतानाला शारीरिकरित्या पराभूत केले म्हणून नव्हे तर सैतानाने त्याच्यासमोर ठेवलेल्या सर्व परीक्षांचा त्याने प्रतिकार केला म्हणून. या दोघांमधील लढाई पुढच्या काही महिन्यांत सुरू राहणार होती, ज्याचा शेवट सर्प ‘त्याच्या टाचेस दंश करणार होता’ आणि येशू ‘त्याचे डोके ठेचणार होता’. पण त्याआधी, येशू अंधःकाराचे निवारण करण्यासाठी, शिकवण्यासाठी गुरुची भूमिका, धारण करणार होता.

येशूजो आम्हास समजतो

येशूचा मोहाचा व परीक्षेचा काळ आपल्यासाठी खूप महत्वाचा आहे. बायबल येशूविषयी सांगते की:

18 कारण ज्याअर्थी त्याला स्वत:ला परीक्षेला व दु:खसहनाला तोंड द्यावे लागले, त्याअर्थी ज्यांना आता परीक्षेला तोंड द्यावे लागत आहे त्यांना मदत करण्यास तो समर्थ

आहे.इब्री 2:18

आणि

15 कारण आपल्याला लाभलेला माहन याजक असा नाही, जो आपल्या अशक्तपणाबद्दल सहानुभूति दर्शविण्यास असमर्थ आहे. पण आपल्याला असा याजक लाभला आहे की, जो आमच्यासारखाच सर्व प्रकारच्या मोहाच्या अनुभवातून गेला. तरीही तो पूर्णपणे निष्पाप राहिला.
16 म्हणून आपण त्याच्या कृपेच्या सिंहासनाजवळ ठाम निर्धाराने जाऊ या. यासाठी की, आमच्या गरजेच्या वेळी साहाय्य मिळावे म्हणून आम्हाला दया व कृपा प्राप्त व्हावी.

इब्री 4:15-16

इब्री दुर्गा पूजा, योम किप्पुरच्या वेळी, मुख्य याजक अथवा पुरोहित बलिदान आणत असे यासाठी की इस्राएली लोकांना क्षमा मिळावी. आता येशू एक याजक बनला आहे जो आपल्याबद्दल सहानुभूती दर्शवू शकतो आणि आम्हास समजून घेऊ शकतो – आमच्या परीक्षांमध्ये तो आमची मदत करतो, अगदी तशीच कारण त्याची सुद्धा परीक्षा झाली – तरीही त्याने पाप केले नाही. आपण परात्पर देवासमोर आत्मविश्वास बाळगू शकतो कारण मुख्य याजक येशूने आपल्या सर्वात कठीण परीक्षांना तोंड दिले. तो असा आहे जो आपल्याला समजतो आणि आमच्या स्वतःच्या परीक्षांत आणि पापांत आमची मदत करू शकतो. प्रश्न असा आहे: आपण त्याला करू देणार काय?

स्वामी योहान : प्रायश्चित आणि आत्माभिषेक शिकवत आहेत

आपण कृष्णाच्या जन्माद्वारे येशूच्या (येशू सत्संग) जन्माची तपासणी केली. पौराणिक कथांनुसार कृष्णाला मोठा भाऊ बळराम (बलराम) होता. नंदा हे कृष्णाचे पालक -वडील होते आणि त्यांनी बलरामालासुद्धा कृष्णाचा मोठा भाऊ म्हणून पालन-पोषण केले होते. या महाकाव्यात कृष्णा आणि बलराम यांनी भावांच्या बालपणाच्या अनेक कथा सांगितल्या आहेत आणि त्यांनी युद्धात एकत्र मिळून अनेक असुरांना पराभूत केले होते. कृष्णा आणि बलराम यांनी आपले समान लक्ष्य साध्य करण्यासाठी भागीदारी केली – वाईटाचा पराभव करणे.

येशू आणि योहान, जसे कृष्ण आणि बलराम

कृष्णाप्रमाणेच येशूचा जवळचा नातेवाईक होता, योहान, ज्याच्याबरोबर तो आपल्या कार्याचा वाटेकरी होता.येशू आणि योहान यांचे त्यांच्या आईकडून नाते होते आणि योहानाचा जन्म येशूच्या फक्त 3 महिन्यांपूर्वी झाला होता. शुभवर्तमानात येशूच्या शिकवणीची व आरोग्यदानाची सेवेची नोंद प्रथम योहानाला प्रकाशात आणून करण्यात आली आहेण् जर आपण प्रथम योहानाची शिकवण ऐकली नाही तर आपल्या येशूच्या कार्य समजणार नाही. सुवार्तेचे प्रारंभिक बिंदू म्हणून योहानाने पश्चात्ताप (प्रायश्चित) आणि शुद्धीकरण (आत्माभिषेक) शिकवण्याचा प्रयत्न केला.

बापतिस्मा करणारा योहान : आम्हास तयार करण्यासाठी येणाऱ्या स्वामीविषयी भाकित

शुभवर्तमानात त्याला बरेचदा ‘बापतिस्मा करणारा योहान’ म्हटले जाते कारण त्याने पश्चात्तापाचे (प्रायश्चित) चिन्ह म्हणून शुद्धीवर जोर दिला, योहानाच्या येण्यापूर्वी शेकडो वर्षांआधी प्राचीन हिब्रू वेदांमध्ये त्याच्याबद्दल भविष्यवाणी केली गेली होती.

3 ऐका! कोणीतरी ओरडत आहे, “परमेश्वरासाठी वाळवंटातून मार्ग काढा. आमच्या देवासाठी वाळवंटात सपाट रस्ता तयार करा.
4 प्रत्येक दरी भरून काढा. प्रत्येक डोंगर आणि टेकडी सपाट करा. वेडेवाकडे रस्ते सरळ करा. खडकाळ जमीन गुळगुळीत करा.
5 मग देवाची प्रभा फाकेल आणि सर्व लोक एकत्रितपणे परमेश्वराचे तेज पाहतील. हो! स्वत: परमेश्वराने हे सर्व सांगितले आहे.”

यशया 40:3-5

यशयाने असे भाकीत केले होते की कोणीतरी परमेश्वरासाठी ‘अरण्यात’ ‘मार्ग तयार करण्यासाठी’ येईल. तो अडथळे दूर करील जेणेकरून ‘परमेश्वराचा गौरव प्रकट व्हावा’

https://en.satyavedapusthakan.net/wp-content/uploads/sites/3/2017/10/isaiah-sign-of-the-branch-timeline--1024x576.jpg

ऐतिहासिक समयेरेखेत यशया आणि इतर हिब्रू ऋषी (संदेष्टे). येशूच्या आधी मलाखी शेवटचा होता

मलाखीने यशयाच्या 3०० वर्षांनंतर हिब्रू वेदाचे (जुना करार) शेवटचे पुस्तक लिहिले. यशयाने या येणाऱ्या तयारी करणाऱ्याबद्दल जे काही सांगितले होते त्यावर मलाखीने सविस्तरपणे सांगितले. त्याने भविष्यवाणी केली :

र्वशक्तिमान परमेश्वर म्हणतो, “पाहा! मी माझा दूत पाठवीत आहे. तो माझ्यासाठी मार्ग तयार करील. अनपेक्षितपणे तुम्ही ज्याचा शोध करत आहात तो प्रभु त्याच्या मंदिरात येईल तुम्हांला हव्या असलेल्या नव्या कराराचा तो दूत आहे तो खरोखरीच येत आहे.”

मलाखी 3:1

मीखाने भविष्यवाणी केली की तयारी करणाऱ्या ‘दूताच्याआगमनानंतर लगेच, देव स्वतः त्याच्या मंदिरात प्रकट होईलहा देवाचा अवतार, येशूचा उल्लेख होता, जो योहानानंतर लगेच येणार होता.

योहान स्वामी

शुभवर्तमानात योहानाविषयी नोंद करण्यात आली आहे:

80 अशा रीतीने तिचा मुलगा मोठा होत गेला आणि आत्म्यात सामर्थ्यशाली झाला. इस्राएल लोकांना प्रगट होण्याच्या दिवसापर्यंत तो अरण्यात राहिला.

लूक 1:80

तो अरण्यात राहत असतांना

4 योहानाचे कपडे उंटाच्या केसांपासून बनविलेले होते. कातड्याचा कमरपट्टा त्याच्या कमरे भोवती होता. अन्न म्हणून योहान टोळ आणि रानमध खात

असे.मत्तय 3:4

बलरामास मोठे शारीरिक बळ होते. योहानाच्या मोठ्या मानसिक आणि आत्मिक सामर्थ््याने लहानपणापासूनच त्याला वनप्रस्थ (वनवासी) आश्रमाकडे नेले. त्याच्या प्रखर स्वभावाने त्याला वानप्रस्थ म्हणून कपडे घालण्यास व अन्न प्राशन करण्यास प्रवृत्त केले, हे जरी निवृत्तीसाठी नसले तरीही त्याच्या कार्यासाठी तयारी करण्यासाठी होते.  त्याच्या अरण्यातील जीवनामुळे त्याला स्वतःला जाणून घेण्यात, मोहांचा प्रतिकार कसा करावा हे समजून घेण्यात मदत केली. आपण अवतार नाही, किंवा मंदिरातील पुजारीही नाही हे त्याने ठामपणे स्पष्ट केले. त्याच्या आत्मबुद्धीमुळेच सर्वांनी त्याला एक महान शिक्षक म्हणून स्वीकार केले. स्वामी (स्वामी) हा शब्द संस्कृत भाषेतून येतो ज्याचा अर्थ आहे ‘जो स्वतःला जाणतो किंवा ज्याने स्वतःवर प्रभुत्व केले आहे’, त्यामुळे योहानाला स्वामी मानणे योग्य आहे. 

स्वामी योहानइतिहासात दृढपणे मांडलेला

शुभवर्तमान सांगते

बिर्य कैसराच्या कारकीर्दीच्या पंधराव्या वर्षी, जेव्हा पंतय पिलात यहूदीयाचा राज्यपाल होता, आणि हेरोद गालीलचा अधिकारी असताना, आणि त्याचा भाऊ फिलिप्प हा इतुरीया व त्राखोनीती या देशांचा अधिकारी होता व लूसनिय हा अबिलेनेचा अधिकारी होता.
2 हनन्या व केफा हे मुख्य याजक होते, तेव्हा वाळवंटात देवाचे वचन जखऱ्याचा पुत्र योहान याच्याकडे

आले.लूक 3:1-2

येथून योहानाचे कार्य सुरू होते आणि हे त्याला अनेक नामांकित ऐतिहासिक लोकांच्या बरोबरीने आणून ठेवते. तत्कालीन राज्यकर्त्यांचा विस्तृत संदर्भ पहा. याद्वारे आम्हाला शुभवर्तमानातील वर्णनाच्या अचूकतेचे ऐतिहासिकदृष्ट्या परीक्षण करण्यास संधी मिळते.  असे केल्यामुळे आम्हाला आढळून येते की टायबेरियस सीझर, पोंटियस पिलात, हेरोद, फिलिप, लायझानियास, हन्ना आणि कैफा हे सर्व लोकांचा परिचय जगिक रोमन आणि यहूदी इतिहासकारांद्वारे झाला आहे. वेगवेगळ्या राज्यकर्त्यांना दिलेल्या विविध पदव्या (उदा. पोंटियस पिलातासाठी ‘राज्यपाल’, हेरोदसाठी ‘टेट्रार्क’ ’इत्यादी) ऐतिहासिकदृष्ट्या बरोबर आणि अचूक म्हणून सत्यापित केल्या गेल्या आहेत. यावरून हे वर्णन विश्वसनीयरित्या नमूद करण्यात आले होते हे आम्ही मूल्यांकन करू शकतो.

टायबेरियस सीझर सन 14 मध्ये रोमन सिंहासनावर आला. त्याच्या कारकिर्दीच्या 15 व्या वर्षाचा अर्थ असा आहे की योहानाने आपल्या कार्याची सुरुवात सन 29 मध्ये केली.

स्वामी योहानाचा संदेशपश्चात्ताप करा आणि आपली पापे कबूल करा

योहानाचा संदेश काय होता? त्याच्या जीवनशैलीप्रमाणेच, त्याचा संदेशही सोपा पण सामर्थ्यशाली होता. शुभवर्तमान  म्हणते :

दिवसांत बाप्तिस्मा करणारा योहान आला आणि यहूदीयाच्या वैराण प्रदेशात उपदेश करू लागला; तो म्हणाला,
2 “तुमची अंत:करणे व जीवने वाईटपणाकडून चांगुलपणामध्ये बदला कारण स्वर्गाचे राज्य जवळ येत आह्रे”

मत्तय 3:1-2

त्याचा संदेश प्रथम एखाद्या तथ्याची घोषणा होती – स्वर्गाचे राज्य ‘जवळ’ आले होते. परंतु लोक जोवर ‘पश्चात्ताप’ करीत नाहीत तोवर ते या राज्यासाठी तयार होणार नाहीत. खरे तर, त्यांनी ‘पश्चात्ताप’ न केल्यास ते राज्यास मुकतील. पश्चात्ताप म्हणजे “आपले मन बदलणे; पुनर्विचार करणे; वेगळा विचार करणे” एका अर्थाने ते प्रायस्चिता (प्रायश्चित) सारखे आहे. पण त्यांनी कशाबद्दल वेगळा विचार करावयाचा होता? योहानाच्या संदेशाला मिळालेले प्रतिसाद पाहून आपण पाहू शकतो. त्याच्या संदेशाला लोकांनी उत्तर दिले :

6 आपण केलेली पापे लोक त्याला सांगत होते आणि योहान त्यांना यार्देन नदीत बाप्तिस्मादेत

होता.मत्तय 3:6

आपली नैसर्गिक प्रवृत्ती म्हणजे आपली पापे लपवून ठेवणे आणि आपण चूक केली नसल्याचे ढोंग करणे. आपल्या पापांची कबुली देणे आणि पश्चात्ताप करणे आपल्यासाठी जवळजवळ अशक्य आहे कारण ते आपले अपराध आणि लज्जा प्रगट करते. योहानाने प्रचार केला की लोकांना स्वतःला देवाच्या राज्यासाठी स्वतःला तयार करण्यासाठी पश्चात्ताप (प्रायश्चित) करण्याची गरज आहे.

या पश्चात्तापाचे चिन्ह म्हणून त्यांना योहानाद्वारे नदीत बाप्तिस्मा घेणे अगत्याचे होते. बाप्तिस्मा म्हणजे पाण्याने धुणे किंवा विधियुक्त प्रक्षालन. त्यानंतर लोक स्वतःस शुद्ध ठेवण्यासाठी कप आणि भांडी यांचासुद्धा ‘बाप्तिस्मा’ (प्रक्षालन) करीत. पुजाऱ्याद्वारे अभिषेकासाठी व उत्सवासाठी मुर्तींस अभिषेकात (अभिषेक) विधीपूर्वक स्नान केले जाते हे आमच्या परिचयाचे आहे, इनाभिषेक मानवांना ‘देवाच्या प्रतिरूपात’ निर्माण करण्यात आले होते आणि म्हणून योहानाचे विधीवत नदीत स्नान करणे अभिषेकासारखे होते जे स्वर्गातील राज्यासाठी देवाच्या पश्चात्ताप करणाऱ्या प्रतिरूपास प्रतीकात्मकरित्या तयार करते. आज बाप्तिस्मा हा सामान्यतया ख्रिस्ती प्रथा मानला जातो, परंतु येथे त्याचा उपयोग देवाच्या राज्याच्या तयारीसाठी शुद्धीकरण सूचित करणारा व्यापक स्वरूपाचा असा होता.

प्रायश्चिताचे फळ

अनेक लोक बाप्तिस्मा घेण्यासाठी योहानाकडे आले, परंतु सर्वांनी प्रामाणिकपणे त्यांच्या पापांचा स्वीकार केला नाही व कबुली दिली नाही. शुभवर्तमान म्हणते:

7 योहान जेथे लोकांना बाप्तिस्मा देत होता तेथे अनेक परूशीआणि सदूकीआले. जेव्हा योहानाने त्यांना पाहिले तेव्हा तो त्यांना म्हणाला, “अहो, सापाच्या पिल्लांनो, देवाचा जो राग ओढवणार आहे त्याच्यापासून दूर पळण्याचे तुम्हांला कोणी सुचविले?
8 म्हणून पश्चात्तापास योग्य अशी फळे द्या.
9 अणि ‘अब्राहाम माझा पिता आहे.’ अशी फुशारकी तुम्हांला मारता येईल असे समजू नका; मी तुम्हांस सांगतो की, देव अब्राहामासाठी या दगडापासून मुले निर्माण करू शकतो.
10 झाडे तोडण्यासाठी कुऱ्हाड तयार आहे. चांगले फळ न देणारे प्रत्येक झाड कापून अग्नीत टाकले जाई

ल.मत्तय 3:7-10

परूशी व सदूकी मोशेच्या नियमशास्त्राचे शिक्षक होते, आणि नियमशास्त्राचे सर्व नियम पाळण्यासाठी फार प्रयत्न करीत असत. प्रत्येकाचा असा विचार होता की या पुढाऱ्यास, त्यांच्या धार्मिक शिक्षणामुळे आणि गुणवत्तेमुळेच देवाने मान्यता दिली. परंतु योहानाने त्यांना ‘सापाची पिल्ले’ म्हटले आणि त्यांच्या आगामी न्यायाबद्दल त्यांना चेतावणी दिली.

का?

‘पश्चात्तापास योग्य असे फळ न देण्याद्वारे’ हे सिद्ध झाले की त्यांनी खरोखर पश्चात्ताप केला नव्हता. त्यांनी त्यांच्या पापांची कबुली दिली नव्हती परंतु त्यांचे पाप लपविण्यासाठी ते त्यांच्या धार्मिक विधींचा वापर करीत होते. त्यांचा धार्मिक वारसा, जरी चांगला असला तरी, त्यांस पश्चात्तप्त करण्याऐवजी त्यांना अहंकारी बनवीत होता.

पश्चात्तापाचे फळ

पापांची कबुली आणि पश्चात्तापासोबत वेगळ्याप्रकारे जगण्याची अपेक्षा आली. लोकांनी या चर्चेत योहानाला त्यांचे पश्चात्ताप कसे दाखवावे हे विचारले :

10 जमावाने त्याला विचारले, “मग आता आम्ही काय करावे?”
11 त्याने उत्तर दिले, “ज्याच्याकडे दोन सदरे असतील त्याने ज्याच्याकडे काहीच नाही त्याला ते वाटून द्यावे. ज्याच्याकडे अन्न आहे त्यानेही तसेच करावे.”
12 काही जकातदारही बाप्तिस्मा करुन घ्यावयास आले होते. ते म्हणाले, “गुरुजी, आम्ही काय करावे?”
13 तो त्यांना म्हणाला, “गरजेपेक्षा जास्त जमा करु नका.” हेच तुम्हांला सांगितले आहे.
14 काही शिपायांनीसुद्धा त्याला विचारले, “आणि आम्ही काय करावे?”योहान त्यांना म्हणाला, “कोणाकडून बळजबरीने पैसे घेऊ नका, कोणावरही खोटा आरोप करु नका. आणि तुम्हांला मिळणाऱ्या पगारात समाधानी राहा.”

लूक 3:10-14

योहान ख्रिस्त होता का?

त्याच्या संदेशाच्या बळामुळे, अनेकांच्या मनात हा विचार होता की योहान हा मशीहा आहे काय, जो देवाचा अवतार म्हणून येईल असे प्राचीन काळापासून वचन देण्यात आले होते. शुभवर्तमानात ही चर्चा नमूद करण्यात आली आहे :

15 लोक मशीहाची अपेक्षा करीत होते. आणि ते सर्व त्यांच्या मनामध्ये योहानाबद्दल आश्चर्य करीत होते व असा विचार करीत होते की, “कदाचित तो ख्रिस्त असण्याची शक्यता आहे.”
16 त्या सर्वांना योहानाने उत्तर दिले; तो म्हणाला. “मी तुमचा बाप्तिस्मा पाण्याने करतो, पण एकजण जो माझ्यापेक्षाही सामर्थ्यशाली आहे तो येत आहे. त्याच्या वहाणांचे बंद सोडण्यासही मी पात्र नाही. तो तुमचा बाप्तिस्मा पवित्र आत्म्याने व अग्नीने करील.
17 त्याचे खळे स्वच्छ करण्यासाठी व त्याच्या कोठारात गहू साठविण्यासाठी त्याच्या हातात त्याचे सूप आहे पण भुसा तो न विझविता येणाऱ्या अग्नीने जाळून टाकील.”
18 योहानाने इतर पुष्कळ उत्तेजन देणाऱ्या शब्दांनी त्यांना बोध करुन सुवार्ता सांगित

ली.लूक 3:15-18

योहानाने त्यांना सांगितले की मशीहा (ख्रिस्त) लवकरच येत आहे, म्हणजे येशू.

स्वामी योहानाचे कार्य आणि आम्ही

देवाच्या राज्यासाठी लोकांना तयार करून योहानाने येशूबरोबर भागीदारी केली, कारण वाईटाविरुद्धच्या त्यांच्या माहिमेत बलराम कृष्णाबरोबर सहभागी झाला होता. योहानाने त्यांना आणखी नियम देऊन तयार केले नाही, उलट त्यांच्या आंतरिक पश्चातापाने त्यांना तयार केले होते हे दर्शविण्यासाठी त्याने त्यांच्या पापांबद्दल पश्चात्ताप करण्यासाठी (प्रायश्चित) करण्यासाठी आणि नदीत विधिवत स्नान (आत्माभिषेक) करण्यासाठी बोलाविले होते.

कठोर वैराग्याचे नियम पाळून असे करणे अधिक कठीण आहे कारण यामुळे आपली लज्जा व अपराधाचा पर्दाफाश होतो. तत्कालीन धार्मिक पुढारी पश्चात्ताप करू शकले नाहीत. त्याऐवजी त्यांनी त्यांची पापे लपविण्यासाठी धर्माचा वापर केला. या निवडीमुळे येशू आला तेव्हा देवाचे राज्य समजण्याची त्यांची तयारी नव्हती. योहानाची ताकीद आजही तितकीच प्रसंगोचित आहे. आम्ही पापापासून पश्चात्ताप करावा अशी त्याची मागणी आहे. आम्ही करू काय?

सैतानाद्वारे येशूची परीक्षा होते त्याद्वारे आपण त्याच्या व्यक्तित्वाचा शोध चालू ठेवू.

येशूने आश्रमांचा कसा स्वीकार केला

धार्मिक जीवन चार आस्रमांत (आश्रम) विभागले जाते. आस्रम/आश्रम व्यक्तीच्या जीवनाच्या अवस्थांसाठी ध्येय, अंशदान आणि कार्यकलाप आहेत. आश्रम धर्म, नावाच्या अवस्थांत जीवनाचे हे विभाजन चार क्रमिक अवस्थांतून जाणाऱ्या शरीराशी, मनाशी आणि भावनांशी अनुरूप आहे. हे हजारो वर्षांपूर्वी तयार करण्यात आले होते आणि धर्म शास्त्र, म्हणून ओळखल्या जाणाऱ्या शास्त्रांत त्यविषयी सविस्तर लिहिण्यात आले होते, त्यात हे अधोरेखित करण्यात आले होते की तरुणपणापासून, प्रौढावस्थेपर्यंत, वाढत्या वयापर्यंत आणि वृद्धावस्थेपर्यंत पुढे जात असतांना आमच्या कर्तव्यांत बदल होत असतो.

परात्पर परमेश्वराचा अवतार म्हणून, येशूने, त्याच्या जन्मानंतर लवकरच आश्रम धर्माची सुरूवात केली. त्याने हे कसे केले हे शिकण्यासारखे आहे कारण आपल्या आश्रमांसाठी योग्यप्रकारे जीवन जगण्याचा प्रयत्न करीत असतांना तो आम्हास अनुसरण करण्यासाठी उदाहरण देतो. आपण ब्रम्हचर्यापासून सुरूवात करतो, जेथे आपणास उपनयन आणि विद्यारंभ सारखे टप्पे आढळून येतात.

ब्रम्हाचार्य म्हणून येशू

विद्यार्थी आश्रम, ब्रम्हचर्य, आधी येते. या काळात विद्यार्थी अध्ययन प्राप्तीसाठी व पुढील आश्रमांसाठी आवश्यक भविष्यातील सेवेकरिता व शिक्षणाकरिता ब्रम्हचर्याचे पालन करतो. येशूने आजच्या उपनयनासारख्या, एका हिबू दीक्षा समारोहाद्वारे ब्रम्हचर्यात प्रवेश केला, जरी ते काहीसे भिन्न होते. शुभवर्तमान त्याच्या उपनयनाची अशाप्रकारे नोंद करते.

येशूचे उपनयन

पुढे मोशेच्या नियमशास्त्राप्रमाणे त्यांचे शुद्धीकरणाचे दिवस भरल्यावरते त्याला वर यरुशलेमेस घेऊन आले. ते अशासाठी की, त्याचे प्रभूला समर्पण करावे;

23 (म्हणजे प्रत्येक प्रथम जन्मलेला नर प्रभूसाठी पवित्र म्हटला जावा,’ असे जे प्रभूच्या नियमशास्त्रात लिहिले आहे त्याप्रमाणे करावे,)

24आणि प्रभूच्या नियमशास्त्रात सांगितल्याप्रमाणे होल्यांचा जोडा किंवा पारव्यांची दोन पिलेह्यांचा यज्ञ करावा.

25तेव्हा पाहा, शिमोन नावाचा कोणीएक मनुष्य यरुशलेमेत होता; तो नीतिमान व भक्तिमान मनुष्य असून इस्राएलाच्या सांत्वनाची वाट पाहत होता व त्याच्यावर पवित्र आत्मा होता.

26प्रभूच्या ख्रिस्ताला पाहण्याअगोदर तुला मरण येणार नाही, असे पवित्र आत्म्याने त्याला प्रकट केले होते.

27त्याला आत्म्याने मंदिरात आणले आणि नियमशास्त्राच्या विधीप्रमाणे करण्याकरता आईबाप येशूला आत घेऊन आले,

28तेव्हा त्याने त्याला आपल्या हातांत घेऊन देवाचा धन्यवाद करीत म्हटले :

29“हे प्रभू, आता तू आपल्या वचनाप्रमाणे आपल्या दासाला शांतीने जाऊ देत आहेस;

30 कारण माझ्या डोळ्यांनीतुझे तारण पाहिले आहे.’

31 तेतू सर्व राष्ट्रांसमक्षसिद्ध केले आहेस.

32 ते परराष्ट्रीयांना प्रकटीकरण होण्यासाठी उजेड तुझ्याइस्राएललोकांचेवैभवअसे आहे.”

33त्याच्याविषयी जे हे सांगण्यात आले त्यावरून त्याचा बाप व त्याची आई ह्यांना आश्‍चर्य वाटले.

34शिमोनाने त्यांना आशीर्वाद दिला व त्याची आई मरीया हिला म्हटले,

पाहा, इस्राएलात अनेकांचे पडणे व पुन्हा उठणे

होण्यासाठी व ज्याच्याविरुद्ध लोक बोलतील

असे एक चिन्ह होण्यासाठी ह्याला नेमले आहे;

35ह्यासाठी की, पुष्कळ लोकांच्या अंतःकरणातील विचार उघडकीस यावेत; (आणि तुझ्या

स्वतःच्याही जिवातून तलवार भोसकून जाईल.)

36हन्ना नावाची एक संदेष्ट्री होती, ती आशेराच्या वंशातील फनूएलाची मुलगी होती; ती फार वयोवृद्ध झाली होती व कौमार्यकाल संपल्यापासून ती नवर्‍याजवळ सात वर्षे राहिली होती.

37आता ती चौर्‍याऐंशी वर्षांची विधवा असून मंदिर सोडून न जाता उपास व प्रार्थना करून रात्रंदिवस सेवा करत असे.

38तिने त्याच वेळी जवळ येऊन देवाचे आभार मानले आणि जे यरुशलेमेच्या मुक्ततेची वाट पाहत होते त्या सर्वांना ती त्याच्याविषयी सांगू लागली.

येशूचे बाळपण

39नंतर प्रभूच्या नियमशास्त्राप्रमाणे सर्वकाही पुरे केल्यावर ते गालीलात आपले गाव नासरेथ येथे परत गेले.

40तो बालक वाढत वाढत आत्म्यात बलवान होत गेला व ज्ञानाने पूर्ण होत गेला; आणि त्याच्यावर देवाची कृपा होती.

लूक 2:22-40

आजच्या काही उपनयन समारोहांत मंदिरात बकऱ्याचे अर्पण केले जाते. असे हिब्रू उपनयन समारोहांत सुद्धा सामान्य होते. पण मोशेच्या नियमशास्त्रात गरीब कुटूंबांस बकऱ्याऐवजी कबुतराचे अर्पण करण्याची परवानगी होती. आपण पाहतो की येशू गरीब घराण्यात लहानाचा मोठा झाला कारण त्याचे आईवडील बकरा अर्पण करू शकत नव्हते, त्याऐवजी त्यांनी कबुतरे अर्पण केली.

पवित्र ऋषी, शिमोनाने, ही भविष्यवाणी केली की येशू ‘सर्व राष्ट्रांसाठी’ ‘तारण’ व ‘प्रकटीकरण’ ठरेल, याचा अर्थ सर्व भाषासमूह. म्हणून येशू हे ‘प्रकटीकरण’ आहे जो तुमच्यासाठी व माझ्यासाठी ‘तारण’ घेऊन येतो कारण आपण जगातील भाषागटांपैकी एका गटात मोडतो. नंतर आपण पाहतो  की येशू हे कसे करतो.

पण ही भूमिका पूर्ण करण्यासाठी येशूला ज्ञान व अक्षरांची दीक्षा घेणे जरूरी होते. त्याच्या जीवनात या विद्यारंभाची दीक्षा घडून आली हे नक्की सांगितलेले नाही. पण त्याचे कुटूंब ज्ञानास मूल्यवान समजत असे व ज्ञान, अक्षर व शिक्षणावर महत्व देत असे. कारण 12-वर्षाचा मुलगा म्हणून त्याच्या ज्ञानावस्थेत ओझरती नजर आपणास दिसून येते. येथे त्याविषयी नोंद करण्यात आली आहे :

41 प्रत्येक वर्षी त्याचे आईवडील वल्हांडण सणासाठी यरुशलेमाला जात.
42 जेव्हा तो बारा वर्षांचा झाला तेव्हा ते नेहमीप्रमाणे सणासाठी वर गेले.
43 सण संपल्यावर ते घरी परतत असता, येशू (मुलगा) मात्र यरुशलेमातच राहिला, पण त्याच्या आईवडिलांना हे माहीत नव्हते.
44 कुठल्या तरी प्रवाश्यांच्या घोळक्याबोरबर तो येत असावा असा विचार करुन पुढे एक दिवसाचा प्रवास केला. मग ते त्याला त्यांच्या नातेवाईकांमध्ये व मित्रांमध्ये शोधू लागले.
45 जेव्हा तो त्यानां सापडला नाही तेव्हा त्याला शोधण्यासाठी यरुशलेमास परत गेले.
46 असे घडले की, तीन दिवसांनंतर तो त्यांना मंदिरात सापडला, तो गुरुजनांच्यामध्ये बसून त्यांचे ऐकत होता व त्यांना प्रश्न विचारीत होता.
47 ज्यांनी त्याचे बोलणे ऐकले ते सर्व त्याच्या समजबुद्धीमुळे आणि उत्तरांमुळे चकित झाले.
48 जेव्हा त्याच्या आईवडिलांनी त्याला पाहिले तेव्हा ते चकित झाले. त्याच्यी आई त्याला म्हणाली, “मुला, तू आमच्याबरोबर असे का केले? तुला शोधत असताना तुझे वडील व मी अतिशय काळजीत होतो.”
49 मग येशू त्यांना म्हणाला, “तुम्ही माझा शोध का केलात? माझ्या पित्याचे कार्य जेथे आहे, तेथे मी असावे हे तुम्हांला माहीत नव्हते काय?”
50 परंतु त्याने हे जे उत्तर दिले ते त्यांना समजले नाही.
51 मग तो त्यांच्याबरोबर नासरेथास गेला. आणि तो त्यांच्या आज्ञेत राहिला. त्याची आई या सर्व गोष्टी अंत:करणात ठेवीत होती

.लूक 2:41-51

हिब्रू वेदांची परिपूर्णता

नंतरच्या सेवेसाठी तयारी म्हणून, येशूच्या बालपणाचे व वाढत्या जीवनाचे पूर्वचित्र यशया ऋषीने पाहिले होते ज्याने लिहिले :

https://en.satyavedapusthakan.net/wp-content/uploads/sites/3/2017/10/isaiah-sign-of-the-branch-timeline--1024x576.jpg

ऐतिहासिक समयरेखेत यशया आणि इतर हिबू ऋषी (संदेष्टे)

1 तथापि आता ज्या भूमीत विपत्ती आहे तेथे हा अंधकार राहणार नाही. त्याने मागील काळात जबुलून प्रांत व नफताली प्रांत ह्यांची अप्रतिष्ठा केली तरी पुढील काळात समुद्रतीरीचा प्रदेश, यार्देनेच्या पलीकडील प्रांत, विदेशी लोकांचे मंडळ (गालील) ह्यांची तो प्रतिष्ठा करील.

6 कारण आमच्यासाठी बाळ जन्मला आहे, आम्हांला पुत्र दिला आहे; त्याच्या खांद्यांवर सत्ता राहील; त्याला “अद्भुत, मंत्री, समर्थ देव, सनातन पिता, शांतीचा अधिपती” म्हणतील.

यशया 9:1,6

येशूचे स्नान

ब्रम्हचर्याची पूर्णता बहुधा स्नान किंवा समवर्तनाद्वारे साजरी केली जाते. याचे चिन्ह म्हणजे गुरूजनांच्या व पाहुण्यांच्या उपस्थितीत विधियुक्त स्नान. येशूने बापतिस्मा करणारा योहान याच्याद्वारे समवर्तन साजर केले, जो बापतिस्मा नावाच्या विधिच्या रूपात लोकांना नदीत स्नान देत असे. मार्कच्या शुभवर्तमानाची (चार बायबल शुभवर्तमानांपैकी एक) सुरूवात येशूच्या स्नानाने होते:

वाचा पुत्रयेशू ख्रिस्त याच्या शुभवर्तमानाची सुरूवात.
2 यशया संदेष्ट्याच्या पुस्तकात असे लिहिले आहे:“ऐका! मी माझ्या दूताला तुझ्याकडे पाठवीत आहे तो तुझ्यासाठी मार्ग तयार करील. मलाखी 3:1
3 तेथे रानात एक व्यक्ति ओरडून सांगत होती: ‘प्रभूसाठी मार्ग तयार करा, त्याच्यासाठी वाटा सरळ करा.”‘ यशया 40 : 3
4 मग बाप्तिस्मा करणारा योहान आला व रानात लोकांचे बाप्तिस्मे करू लागला. लोकांना त्याने सांगीतले की, जर त्यांना त्यांची अंत:करणे बदलायची असतील तर त्यांनी पश्चात्तापाचा बाप्तिस्मा घ्यायला पाहिजे. मग त्यांच्या पापांची क्षमा केली जाईल.
5 यहूदीया व यरूशलेम येथील सर्व लोक योहानाकडे आले, त्यांनी आपली पापे कबूल केल्यावर त्याने त्यांचा यार्देन नदीत बाप्तिस्मा केला.
6 योहान उंटाच्या केसांपासून केलेली वस्त्रे वापरीत असे. त्याच्या कंबरेला कातड्याचा पट्टा होता आणि तो टोळ व रानमध खात असे.
7 योहानाने लोकांना हा संदेश दिला: “माझ्यापेक्षाही महान असा कोणी एक येत आहे, तो माझ्यानंतर येत आहे. मी त्याच्या वहाणांचा बंद सोडण्याच्यादेखील पात्रतेचा नाही.
8 मी तुमचा पाण्याने बाप्तिस्मा करतो पण तो तुमचा बाप्तिस्मा पवित्र आत्म्याने करील.”
9 त्यावेळी येशू गालीलातील नासरेथहून जेथे योहान होता त्या ठिकाणी आला. यार्देन नदीत योहानाने येशूचा बाप्तिस्मा केला.
10 येशू पाण्यातून वर येत असता त्याने आकाश उघडलेले पाहिले. आणि पवित्र आत्मा त्याच्यावर कबुतरासारखा

आला.मार्क 1:1-10

गृहस्थ म्हणून येशू

सामान्यतः ब्रम्हचर्याश्रमानंतर गृहस्थ, किंवा कुलपति, आस्रम येतो, जरी काही वैरागी वृत्तीचे लोक गृहस्थाश्रम टाळतात आणि सरळ सन्यासावस्थेत (परित्याग) प्रवेश करतात. येशूने दोन्हींचे पालन केले नाही. आपल्या अद्वितीय ध्येयामुळे त्याने गृहस्थ अवस्था पुढे नंतर लांबणीवर टाकली. नंतर गृहस्थाश्रमात तो वधू आणि मुलांचा स्वीकार करील, पण भिन्न स्वरूपाच्या. भौतिक विवाह आणि मुले त्याच्या गूढ विवाहाचे आणि कुटूंबाचे प्रतीक आहेत. बायबल त्याच्या वधूविषयी स्पष्ट करते :

आपण आनंद’ व ‘उल्लास करू’ व त्याचा गौरव करू; कारण कोकर्‍याचे लग्न निघाले आहे, आणि त्याच्या नवरीने स्वतःला सजवले आहे,

प्रकटीकरण 19:7

अब्राहाम आणि मोशे सोबत येशूला ‘कोंकरा’ म्हटले गेले. हा कोंकरा वधूशी लग्न करील, पण जेव्हा त्याने ब्रम्हचर्य पूर्ण केले तेव्हा ती तयार नव्हती. खरे म्हणजे, त्याच्या जीवनाचे ध्येय तिला तयार करणे होते. येशूने गृहस्थ लांबणीवर टाकल्यामुळे काहींचा असा अनुमान आहे की तो लग्नाच्या विरुद्ध होता. पण सन्यासनात ज्या पहिल्या कार्यात तो सहभागी झाला तो लग्न समारोह होता.

वानप्रस्थ म्हणून येशू

मुलांस जन्म देण्यासाठी त्याला आधी :

कारण ज्याच्यासाठी सर्वकाही आहे, ज्याच्या द्वारे सर्वकाही आहे, त्याने पुष्कळ पुत्रांना गौरवात आणताना त्यांच्या तारणाचा जो उत्पादक त्याला दु:खसहनाच्या द्वारे परिपूर्ण करावे हे त्याला उचित होते.

इब्री 2:10

‘त्यांच्या तारणाचा उत्पादक’ येशूचा उल्लेख करते, आणि मुलांच्या आधी त्याला प्रथम ‘दुःखातून’ जावे लागले. म्हणून, बापतिस्म्याच्या स्नानानंतर तो सरळ वानप्रस्थास (वनवासी) गेला जेथे तो अरण्यात परीक्षेस तोंड देत होता, ज्याचे वर्णन येथे करण्यात आले आहे.

संन्यासी म्हणून येशू

अरण्यात वानप्रस्थानंतर लगेच, येशूने सर्व भौतिक बंद तोडले आणि भटका शिक्षक म्हणून आपल्या जीवनाची सुरूवात केली. येशूचा सन्यासाश्रम सुप्रसिद्ध आहे. त्याच्या सन्यासाचे शुभवर्तमान असे वर्णन करते : 

23 येशू गालील प्रांतात सगळीकडे गेला, येशूने सभास्थानात जाऊन शिकविले व स्वर्गाच्या राज्याची सुवार्ता सांगितली. येशूने लोकांचे सर्व रोग व दुखणी बरी केली.

मत्तय 4:23

या समयी तो बहुधा एका गावातून दुसऱ्या गावास प्रवास करीत असे, स्वतःच्या हिब्रू/यहूदी लोकांव्यतिरिक्त सुद्धा. त्याने आपल्या सन्यासी जीवनाचे वर्णन असे केले:

घेतल्या, त्याने आमचे रोग वाहिले.” यशया 53:4
18 आपल्या भोवती खूप लोक आहेत हे येशूने पाहिले तेव्हा त्याने त्यांना सरोवराच्या पलीकडे जाण्याची आज्ञा केली.
19 मग एक नियमशास्त्राचा शिक्षक त्याच्याकडे आला आणि म्हणाला, ‘गरुजी, आपण जेथे जाल तेथे मी आपल्या मागे येईन.”
20 येशू त्याला म्हणाला, “कोल्ह्यांना राहायला बिळे आणि आकाशातील पाखरांना घरटी आहेत. परंतु मनुष्याच्या पुत्राला डोके सुद्धा टेकावयास जागा नाही.”

मत्तय 8:18-20

त्याला, मनुष्याच्या पुत्राला, राहावयास जागा नव्हती, आणि त्याचे अनुसरण करणाऱ्यानी सुद्धा हीच अपेक्षा केली पाहिजे. शुभवर्तमान हे सुद्धा समजाविते की त्याला असन्यासावस्थेत आर्थिक मदत कशी मिळत असे :

नंतर असे झाले की, येशू सर्व गावांतून आणि खेड्यामधून उपदेश करीत व देवाच्या राज्यासंबंधीची सुवार्ता सांगत जात होता. आणि बारा प्रेषित त्याच्याबरोबर होते.
2 ज्यांच्यामधून भुते काढली होती व ज्यांना आजारतून बरे केले होते अशा काही स्त्रियाही त्याच्याबरोबर होत्या: मरीया जिला मग्दालिया म्हणत, तिच्यातून सात भुते बाहेर पडली होती.
3 हेरोदाच्या घराचा कारभारी खुजा याची पत्नी योहान्ना, सूसान्ना आणि इतर अनेक स्त्रिया होत्या, या स्त्रिया त्यांच्याकडे जे होते, म्हणजे त्यांच्या उत्पन्नातून येशू व त्याच्या शिष्यांना देत असत.
4 जेव्हा मोठा जनसमुदाय जमत असे व प्रत्येक गावातून लोक त्याच्याकडे येत असत, तेव्हा येशू बोधकथांचा उपयोग करुन बोलत असे:
5 “एक शेतकरी आपले बी पेरायला गेला. तो पेरत असताना काही बी रस्त्यावर पडले व ते तुडविले गेले. आकाशातील पक्ष्यांनी ते खाऊन टाकले.
6 काही बी खडकाळ जमिनीवर पडले आणि उगवल्यावर वाळून गेले कारण त्यात ओलावा नव्हता.
7 काही बी काटेरी झुडुपात पडले. काटेरी झुडुपे त्याच्याबरोबर वाढली व त्याची वाढ खुंटविली.
8 काही बी चांगल्या जमिनीवर पडले. ते उगवले, वाढले व जे पेरले होते त्यापेक्षा शंभर पट पीक जास्त आल.” या बोधकथा सांगत असता तो मोठ्याने म्हणाला,“ज्याला ऐकण्यास कान आहेत, त्याने ऐकावे!”
9 त्याच्या शिष्यांनी या बोधकथेचा अर्थ काय असे विचारले.
10 म्हणून तो म्हणाला, “तुम्हांला देवाच्या राज्याची रहस्ये जाणून घेण्याचा अधिकार दिलेला आहे. पण इतरांच्यासाठी ते बोधकथेमध्ये दिले आहे.“यासाठी की, जरी ते पाहत असले, तरी त्यांना दिसू नये आणि ऐकत असले तरी त्यांना समजू नये.’ यशया 6:9
11 “बोधकथेचा अर्थ पुढीलप्रमाणे आहे. बी हे देवाचा संदेश आहे.
12 आणि जे बी वाटेवर पडले ते जे ऐकतात त्याचे दर्शक आहेत. नंतर सैतान येतो आणि त्यांच्या हृदयातील बी घेऊन जातो, यासाठी की त्यांनी विश्वास ठेवू नये व त्यांचे तारण होऊ नये.
13 जे बी खडकावर पडते ते असे आहे की, ते ऐकतात आणि आनंदाने संदेश ग्रहण करतात. पण त्यांना मूळ नसते. ते काही वेळ विश्वास ठेवतात पण परीक्षेच्या वेळी देवापासून दूर

जातात.लूक 8:1-13

सन्याशाचे विशिष्ट चिन्ह हे असते की तो केवळ एक काठी घेऊन भटकत असो. आपले अनुसरण करण्यास आपल्या शिष्यांस मार्गदर्शन करीत असतांना त्याने त्यांस हेच शिकविले. त्याचे निर्देश हे होते :

6 नंतर येशू शिक्षण देत जवळपासच्या गावोगावी फिरला.
7 त्याने बारा शिष्यांना आपणांकडे बोलावून घेतले व त्यांना जोडीजोडीने पाठविले आणि त्याने त्यांना अशुद्ध आत्म्यावर अधिकार दिला.
8 त्याने त्यांना आज्ञा दिल्या की, “काठीशिवाय प्रवासासाठी त्यांनी काही घेऊ नये. भाकर पिशवी किंवा कमरकशात पैसे काही घेऊ नका.
9 त्यांनी वहाणा घालाव्यात पण जास्तीचा अंगरखा नको.
10 तो त्यांना म्हणाला, “ज्या कुठल्याही घरात तुम्ही जाल तेथे तुम्ही ते शहर सोडेपर्यंत

राहा.मार्क 6:6-10

येशूचा सन्यासाश्रम इतिहासाचा परिवर्तन बिंदू होता. या काळात तो गुरू बनला ज्याच्या शिकवणींनी जगास, अनेक सामर्थ्यशाली लोकांस (महात्मा गांधीसारख्या) प्रभावित केले आणि तुम्हाला, मला व सर्व लोकांना स्पष्टता देत अंतर्ज्ञान दिले.  त्याच्या सन्यासाश्रमादरम्यान जे मार्गदर्शन, शिक्षण आणि जीवनाचे दान त्याने दिले त्याविषयी आपण नंतर शिकू,  पण प्रथम आपण य शिकवण पाहू या (ज्याने स्नान दिले).

येशू ख्रिस्ताचा जन्म : ऋषींद्वारे भाकीत करण्यात आले, देवांनी घोषणा केली, दुष्टांनी धमकी दिली

येशूचा जन्म (येशुसत्संग) बऱ्या बहुतेक मोठ्या प्रमाणात साजरा केल्या जाणाऱ्या जागतिक सुट्टीमागील कारण आहे –  ख्रिसमस. जरी अनेकांना ख्रिसमसविषयी माहीत असले, तरीही, फारच कमी लोकांना शुभवर्तमानातील येशूच्या जन्माची माहिती आहे. ही जन्मगाथा आधुनिक काळातील ख्रिसमसपेक्षा खूपच चांगली आहे ज्यात सांटा आणि भेटवस्तूंचा समावेश आहे, आणि म्हणून हे जाणून घेण्यासारखे आहे.

बायबलमध्ये येशूच्या जन्माविषयी जाणून घेण्याचा एक उपयुक्त मार्ग म्हणजे कृष्णाच्या जन्माशी त्याची तुलना करणे कारण या दोन कथांमध्ये बरेच साम्य आहे.

कृष्णाचा जन्म

विविध शास्त्रांमध्ये कृष्णाच्या जन्माची वेगवेगळी माहिती देण्यात आली आहे. हरिवंशामध्ये, विष्णूला माहिती मिळाली आहे की कलानेमिन राक्षस हा दुष्ट राजा कंस म्हणून पुन्हा जन्माला आला. कंसाचा नाश करण्याचा संकल्प करून, विष्णूने कृष्णाचा अवतार म्हणून वासुदेव (पूर्वीचा ऋषी ज्याचा गोरक्षक म्हणून पुन्हा जन्म झाला) आणि त्याची पत्नी देवकी यांच्या घरात जन्म घेतला.

पृथ्वीवर, कंस-कृष्णाचा संघर्ष भविष्यवाणीद्वारे सुरू झाला जेव्हा आकाशवाणीद्वारे कंसाला अशी घोषणा करण्यात आली की देवकीचा मुलगा कंसाला मारेल. म्हणून कंसाला देवकीच्या संततीची भीती वाटत होती, आणि त्याने तिला व तिच्या कुटूंबाला तुरूंगात टाकले, आणि विष्णूच्या अवतारास मारण्यास चुकू नये म्हणून जन्माला आलेल्या तिच्या मुलांचा त्याने वध केला.  

कृष्णाचा जन्म देवकीच्या पोटी झाला आणि, वैष्णव भक्तांच्या मते, ग्रह त्याच्या जन्मासाठी आपोआप अनुकूल असल्यामुळे त्यावेळी समृद्धी व शांततेचे वातावरण होते.

मग त्याच्या नवजात शिशूचा कंसाद्वारे वध होऊ नये म्हणून पुराण वासुदेवाच्या पलायनाचे वर्णन करते (कृष्णाचा जगिक पिता). दुष्ट राजाने त्याला व देवकीला कैद केले होते तो तुरुंग सोडून वासुदेव बाळाला घेऊन नदीच्या पलीकडे निघाला. एकदा गावात सुरक्षित पोहोचल्यावर कृष्ण बाळाला देऊन त्याने एका स्थानिक मुलीस आपल्यासोबत घेतले. नंतर कंसाला ती मुलगी सापडली आणि त्याने तिचा वध केला. बाळांत झालेल्या देवाणघेवाणीस विसरून नंद आणि यशोदाने (मुलीचे आईवडील) कृष्णाचे आपला दीन गोरक्षक म्हणून संगोपन केले. कृष्णाचा जन्मदिवस कृष्ण जन्माष्टमी म्हणून साजरा केला जातो.

हिब्रू वेद येशूच्या जन्माविषयी भविष्यवाणी करतात

कंसाला भविष्यवाणी केल्यानुसार देवकीचा मुलगा त्याला ठार करणार होता, तसेच हिब्रू ऋषींना येणाऱ्या मशीहा/ख्रिस्ताविषयी भविष्यवाण्या प्राप्त झाल्या. तथापि, या भविष्यवाण्या येशूच्या जन्मापूर्वी शेकडो वर्षें आधी, अनेक संदेष्ट्यांनी प्राप्त केल्या व लिहून ठेवल्या. ही समयरेखा  हिब्रू वेदांच्या अनेक संदेष्ट्यांस दाखविते, या त्यांच्या भविष्यवाण्या केव्हा प्रकट झाल्या व नमूद करण्यात आल्या ते दर्शविते. त्यांनी येणाऱ्यास मृत धुमाऱ्यातून फुटणाऱ्या अंकुरासमान आधीच पाहिले आणि त्याच्या नावाचे भाकित केले – येशू.

यशया आणि इतिहासातील इतर हिब्रू ऋषी (संदेष्टे). यशयाचा समकालीन मीखावर लक्ष द्यावे

यशयाने या येणाऱ्या व्यक्तीच्या जन्माच्या स्वरूपाविषयी आणखी एक उल्लेखनीय भविष्यवाणी नोंदविली असे लिहिले आहे :

ह्यास्तव प्रभू स्वत: तुम्हांला चिन्ह देत आहे; पाहा, ‘कुमारी’ गर्भवती होऊन पुत्र प्रसवेल व त्याचे नाव ‘इम्मानुएल’ (आमच्यासन्निध देव) असे ठेवील.

यशया 7:14

प्राचीन इब्री लोक गोंधळात पडले. कुमारीला मुलगा कसा होऊ शकतो? ते अशक्य होते. तथापि भविष्यवाणीत हा मुलगा इम्मानुएल असेल असे भाकित करण्यात आले, ज्याचा अर्थ आहे ‘आमच्याबरोबर परमेश्वर’. परात्पर देव, ज्याने जग निर्माण केले, तो जर जन्माला येणार होता तर ते विचार करण्यासारखे होते. म्हणून हिब्रू वेदांची प्रत बनविणारे ऋषी आणि शास्त्री यांनी वेदांमधून ही भविष्यवाणी काढून टाकण्याचे धारिष्ट्य केले नाही, आणि ते पूर्ण होण्याच्या प्रतीक्षेत, शतकानुशतके टिकून राहिले.

यशयाने कुमारिकेद्वारे जन्माची भविष्यवाणी केली त्याचवेळी, दुसरा संदेष्टा मीखा याने भाकित केले :

बेथलहेम एफ्राथा, तू यहूदातील सर्वात लहान गाव आहेस. तू इतका लहान आहेस की तुझ्या कुटुंबाची मोजदाद करणेही अशक्य आहे. पण “इस्राएलचा राज्याकर्ता” माझ्यासाठी तुझ्यातून येईल. त्याचा प्रारंभ प्राचीन काळापासून, अनंत काळापासून, झाला आहे.

मीखा 5:2

थोर राजा दाविदाच्या पूर्वजांचे नगर, बेथलेहेमाहून, शासक येणार होता ज्याचा आरंभ ‘प्राचीन काळापासून’ होता – त्याच्या जन्माच्या फार पूर्वी.

ख्रिस्ताचा जन्म – देवांनी केलेली घोषणा

शेकडो वर्षांपासून यहूदी/इब्री लोक या भविष्यवाण्यांच्या घडण्याची वाट पाहत होते. अनेकांनी आशा सोडली आणि इतर लोक त्याबद्दल विसरले, परंतु भविष्यवाण्या आगामी दिवसाची वाट बघणारे मौन साक्षीदार राहिले. शेवटी, इ.स.पू. 5 च्या सुमारास एक खास दूत एका युवतीजवळ एक गोंधळात पाडणारा संदेश घेऊन आला. जशी कंसाने आकाशवाणी ऐकली, या स्त्रीजवळ  स्वर्गातून एक दूत, गब्रिएल नावाचा देव किंवा देवदूत आला. शुभवर्तमानात लिहिलेले आहे :

26 अलीशिबाच्या सहाव्या महिन्यात, देवाने गब्रीएल दूताला गालीलातील नासरेथ गावी पाठविले.
27 योसेफ नावाच्या मनुष्याशी ज्या कुमारीची मागणी झाली होती, तिच्याकडे गब्रीएलाला पाठविण्यात आले. योसेफ हा दाविदाच्याघराण्यातील होता. तिचे नाव मरीया होते.
28 गब्रीएल तिच्याकडे आला आणि म्हणाला, “अभिवादन! तुझ्यावर कृपा झालेली आहे. प्रभु तुझ्याबरोबर आहे.”
29 परंतु या शब्दांनी ती अस्वस्थ झाली, आणि या अभिवादनाचा अर्थ काय असावा याचे ती नवल करु लागली.
30 देवदूत तिला म्हणाला, “मरीये, भिऊ नकोस, देवाने तुझ्यावर कृपा केली आहे.
31 ऐक! तू गरोदर राहशील, आणि तुला मुलगा होईल, त्याचे नाव तू येशू ठेव.
32 तो महान होईल व त्याला सर्वोच्य देवाचा पुत्र म्हणतील. आणि प्रभु देव त्याला त्याचा पिता दावीद याचे सिंहासन देईल.
33 याकोबाच्या घराण्यावर सर्वकाळासाठी तो सत्ता चालवील त्याच्या राज्याचा कधीही अंत होणार नाही.”
34 तेव्हा मरीया दूताला म्हणाली, “मी कुमारी असल्याने हे असे कसे घडेल?”
35 देवदूत तिला म्हणाला, “पवित्र आत्मा तुझ्यावर येईल, आणि सर्वोच्च देवाचे सामर्थ्य तुझ्यावर सावली करील. आणि म्हणून जे पवित्र बाळ जन्मास येईल, त्याला देवाचा पुत्र म्हणतील.
36 आणि याकडे लक्ष दे: तुझी नातेवाईक अलीशिबा जरी वांझ असली तरी तीसुद्धा गरोदर आहे व तिच्या पोटी पुत्र आहे. आणि ज्या स्त्रीला ते म्हणाले की तुला मूल होणार नाही तिला आता सहावा महिना आहे!
37 कारण देवाला कोणतीही गोष्ट अशक्य नाही.”
38 मरीया म्हणाली, “मी प्रभूची दासी आहे, आपण म्हणालात तसे माझ्याबाबतीत घडो.” मग देवदूत तिला सोडून गेला.

लूक 1:26-38

गब्रिएलाच्या संदेशानंतर नऊ महिन्यांनी, कुमारी मरीयेच्या पोटी येशूचा जन्म होईल, ज्याद्वारे यशयाची भविष्यवाणी पूर्ण होईल. पण मीखाने बेथलेहेममध्ये जन्म होणार असल्याचे भाकीत केले होते, आणि मरीया नासरेथ येथे राहत होती. मीखाची भविष्यवाणी अपयशी ठरली असती का? शुभवर्तमानात पुढे सांगितले आहे:

दिवसात कैसर औगुस्तकडून हुकुम झाला की, रोमन जगातील सर्व लोकांच्या नावांची नोंद झालीच पाहिजे.
ही पहिली नावनोंदणी होती. क्वीरीनिय हा सूरिया प्रांताचा राज्यपाल होता त्यावेळेस ही नावनोंदणी झाली.
प्रत्येक जण नावनोंदणी करण्यासाठी आपापल्या गावी गेला.
मग योसेफसुद्धा गालीलातील नासरेथ गावाहून यहूदीयातील दाविदाच्या बेथलेहेम या गावी गेला. कारण तो दाविदाच्या घराण्यातील व कुळातील होता.
जिच्याशी त्याचे लग्न ठरले होते व जी गरोदर होती, त्या मरीयेसह तो तेथे नावनोंदणी करण्यासाठी गेला.
ते तेथे असतानाच तिची बाळंतपणाची वेळ आली.
आणि तिने तिच्या पहिल्या मुलाला जन्म दिला. तिने त्याला फडक्यंामध्ये गुंडाळले व गोठ्यात ठेवले, कारण धर्मशाळेत उतरण्यासाठी त्यांना जागा मिळाली नाही.
आणि तेथे काही मेंढपाळ रात्रीच्या वेळी शेतामध्ये राहून आपले कळप राखीत होते.
आणि देवाचा एक दूत त्यांच्यामोर प्रगट झाला व प्रभूचे तेज त्यांच्याभोवती पसरले. आणि ते मेंढपाळ घाबरुन गेले.
10 देवदूत त्यांना म्हणाला: “भिऊ नका, कारण मी तुम्हांला आनंदाची बातमी सांगणार आहे, जिच्यामुळे सर्व लोकांना आनंद होणार आहे.
11 कारण आज दाविदाच्या गावात तारणारा जन्मला आहे. तो ख्रिस्त प्रभु आहे.
12 आणि तुमच्यासाठी ही खूण असेल : फडक्यात गुंडाळलेले आणि गोठ्यात निजविलेले बाळ तुम्हांला आढळेल.”
13 आणि अचानक तेथे देवदूताबरोबर स्वर्गातील सैन्याचा समुदाय जमला. ते देवाची स्तुति करीत होते आणि म्हणत होते;
14 “स्वर्गात देवाला गौरव आणि ज्यांच्याबद्दल देव समाधानी आहे, त्या पृथ्वीवरील मनुष्यांत शांति”
15 जेव्हा देवदूत त्यांना सोडून परत स्वर्गात गेले, तेव्हां मेंढपाळ एकमेकांना म्हणाले, ‘चला, बेथलेहेमला जाऊ या आणि घडलेली जी गोष्ट देवाने आम्हांला कळविली ती पाहू या.”
16 ते घाईने गेले आणि त्यांना मरीया व योसेफ आढळले आणि त्यांनी गोठ्यात ठेवलेले बाळ पाहिले.
17 जेव्हा मेंढपाळांनी त्याला पाहिले तेव्हा देवदूताने त्यांना त्या बाळविषयी जे सांगितले होते ते सर्वांना सांगितले.
18 ज्यांनी हे ऐकले ते सर्व मेंढपाळांनी सांगितलेल्या गोष्टीमुळे चकित झाले.
19 पण मरीयेने या गोष्टी स्वत:जवळच ठेवल्या, व सतत त्याविषयी विचार करु लागली.
20 त्यांनी पाहिलेल्या आणि ऐकलेल्या सर्व गोष्टीविषयी देवाचे गौरव आणि स्तुति करीत मेंढपाळ घरी गेले: त्यांना जसे सांगण्यात आले तसेच सर्व घडले.

लूक 2:1-20

जगातील सर्वात सामर्थ्यवान व्यक्ती, स्वतः रोमन सम्राटाने, एक साम्राज्यिक हुकूम जारी केला ज्यामुळे मरीया व योसेफ यांना नासरेथहून बेथलेहेमाला प्रवास करावा लागला, आणि ते अगदी येशूच्या जन्माच्या वेळेस तेथे येऊन पोचले. मीखाची भविष्यवाणी देखील पूर्ण झाली.

दीन गुराखी म्हणून आलेल्या कृष्णासमान, येशू दीन अवस्थेत जन्माला आला – गव्हाणीत ज्या ठिकाणी गाई व इतर प्राणी ठेवण्यात आले होते, आणि दीन मेंढपाळांनी त्याची भेट घेतली. तरीही स्वर्गातील देवदूत किंवा देव यांनी त्याच्या जन्माविषयी गाणे गायले.

दुष्टाद्वारे धमकी

कृष्णाच्या जन्माच्या वेळी त्याच्या आगमनामुळे घाबरलेल्या राजा कंसामुळे त्याचे आयुष्य धोक्यात आले होते. त्याचप्रमाणे, येशूच्या जन्माच्या क्षणी स्थानिक राजा हेरोदामुळे त्याचे जीवन धोक्यात आले होते. त्याच्या राज्यास धमकी देणारा इतर कोणताही राजा (“ख्रिस्ताचा” हाच अर्थ आहे) हेरोदाला नको होता. शुभवर्तमान स्पष्ट करते:

हूदीयातील बेथलहेम गावात येशूचा जन्म झाला. त्यावेळी हेरोद राजा राज्य करीत होता. येशूच्या जन्मानंतर पूर्वेकडून काही ज्ञानी लोक यरूशलेमाला आले.
आणि त्यांनी विचारले, “यहूद्यांचा नुकताच जन्मलेला राजा कोठे आहे? कारण त्याचा जन्म सूचित करणारा तारा आम्ही पूर्व दिशेस पाहिला म्हाणून त्याला नमन करण्यास आलो आहोत.”
हे ऐकून हेरोद राजा तसेच यरुशलेम नगराचे रहिवासी घाबरुन गेले.
मग त्याने यहूदी लोकांचे सर्व मुख्य याजक व नियमशास्त्राचे शिक्षक यांना बोलाविले आणि विचारले की, “ख्रिस्ताचा जन्म कोठे होणार होता?”
त्यांनी उत्तर दिले, “यहूदीयातील बेथलेहेम गावात. कारण देवाच्या संदेष्टयांनी त्याविषयी असे लिहिले आहे की:
“हे बेथलहेमा, यहूद्यांच्या भूमिप्रदेशा, तू यहूद्यांच्या राज्यकर्त्यामध्ये कनिष्ठ आहेस असे मुळीच नाही कारण माझ्या इस्राएल लोकांचा सांभाळ करील, असा राज्यकर्ता तुझ्यातून येईल.”
मग हेरोदाने पूर्वेकडील ज्ञानी लोकांची गुप्तपणे भेट घेतली आणि तारा दिसल्याची नक्की वेळ माहीत करून घेतली.
नंतर त्याने त्यांना बेथलहेमला पाठविले. हेरोद त्यांना म्हणाला, “तुम्ही जाऊन त्या बालकाचा नीट शोध करा. आणि तुम्हांला ते सापडल्यावर मला सांगायला या. म्हणजे मी सुद्धा जाऊन त्याला नमन करू शकेन.”
ज्ञानी लोकांनी राजाचे म्हणणे ऐकले व ते निघाले, त्यांनी जो तारा पूर्वेला होता तोच त्यांना परत दिसला. ज्ञानी लोक त्या ताऱ्याच्या मागे गेले. जेथे बाळ होते ते ठिकाण येईपर्यंत तारा त्यांच्यासमोर जात होता. मग त्या ठिकाणावर तो थांबला.
10 ज्ञानी लोकांना ते पाहून फार आनंद झाला.
11 ज्ञानी लोक बाळ होते त्या गोठ्यात आले. त्यांनी बाळ व त्याची आई मरीया हिला पाहिले. त्यांनी लवून त्या बालकाला नमन केले. नंतर त्यांनी बाळासाठी आणालेल्या भेटवस्तु काढल्या. त्यांनी बाळाला सोने, ऊद व गंधरस ह्या बहुमोल वस्तु दिल्या.
12 पण देवाने स्वप्नाद्वारे त्या ज्ञानी लोकांना सावध केले आणि हेरोदाकडे परत जाऊ नका असे सांगिले. तेव्हा ते ज्ञानी लोक वेगव्व्या मार्गाने आपल्या देशास परतले.
13 ज्ञानी लोक गेल्यानंतर, प्रभूचा दूत स्वप्नात येऊन योसेफाला म्हणाला, “ऊठ! बालकाला आणि त्याच्या आईला घेऊन निसटून इजिप्त देशास जा. कारण बाळाचा घात करण्यासाठी हेरोद त्याचा शोध घेणार आहे, तेव्हा मी तुला धोका टळल्याची सूचना देईपर्यंत इजिप्तमध्येच राहा.”
14 तेव्हा तो उठाला व रात्रीच बाळाला व त्याच्या आईला घेऊन इजिप्त देशास गेला.
15 आणि हेरोद मरेपर्यंत तेथेच राहिला. प्रभु देवाने संदेष्ट्याच्या द्वारे सांगितले होते की, ‘मी माझ्या मुलाला इजिप्त देशातून बोलाविले आहे’ते पूर्ण व्हावे म्हणून असे झाले.
16 तेव्हा ज्ञानी लोकांनी आपल्याला फसविले, हे पाहून हेरोद अतिशय रागावाला. त्याने ज्ञानी लोकांकडून त्या बालकाच्या जन्माची वेळ नीट समजून घेतली होती. त्यानुसार बालक जन्मल्याला आता दोन वर्षे उलटली होती. म्हणून त्याने माणसे पाठवून बेथलहेम व त्याच्या आसपासच्या प्रदेशातील दोन वर्षाच्या व त्याहून कमी वयाच्या मुलांची कत्तल करण्याची आज्ञा केली.
17 यिर्मया संदेष्ट्यांच्या द्वारे देवाने जे सांगितले होते ते अशा प्रकारे पूर्ण झाले. ते वचन असे होते:
18 रामा येथे आकांत ऐकू आला. दु:खदायक रडण्याचा हा आकांत होता. राहेल आपल्या मुलांसाठी रडत आहे, पण तिचे सांत्वन करणे अशक्य झाले कारण तिची मुले मरण पावली आहेत.”

मत्तय 2:1-18

येशू आणि कृष्ण यांच्या जन्मात बरेच साम्य आहे. कृष्णास विष्णूचा अवतार म्हणून स्मरण केले जाते. लोगोस म्हणून, येशूचा जन्म हा जगाचा निर्माता, सर्वोच्च परात्पर परमेश्वराचा अवतार होता. दोन्ही जन्माच्या अगोदर भविष्यवाण्या केल्या गेल्या होत्या, स्वर्गीय संदेशवाहकांचा उपयोग करण्यात आला होता, आणि दुष्ट राजांनी त्यांच्या येण्याच्या विरोधात धमकावले होते.

पण येशूच्या विस्तृत जन्मामागील हेतू काय होता? तो का आला होता? मानवी इतिहासाच्या सुरूवातीपासूनच, परात्पर देवाने घोषित केले की तो आपल्या सर्वात खोल गरजा भागवेल. जसा कृष्ण कलानेमिनाचा नाश करायला आला, तसाच तेव्हा येशू आपल्या शत्रूचा नाश करायला आला, ज्याने आपणास बंदिवासात ठेवले होते. शुभबर्तमानात सांगितलेल्या येशूच्या जीवनाचा आढावा घेत असताना हे कसे होते आणि आज आपल्याकरिता त्याचा काय अर्थ आहे हे आपण शिकतो.

ब्रम्ह आणि आत्मा यांस समजण्यासाठी लोगोसचा अवतार

भगवान ब्रह्मा हे विश्वाच्या निर्मात्याची ओळख करून देणारे सामान्य नाव आहे. प्राचीन ऋग्वेदात (इ.स.पू. 15००) प्रजापती हे नाव विशेषेकरून निर्मात्यासाठी वापरले जात असे पण पुराणात त्याची जागा ब्रह्म या नावाने घेतली. आजच्या उपयोगात, निर्माता म्हणून, भगवान ब्रह्म, विष्णू, (संरक्षक) आणि शिव (विनाशक) यांच्यासह, दैवीय त्रिमूर्तीच्या (त्रिएक परमेश्वर) तीन पैलूंपैकी एक आहे. ईस्वर (ईश्वर) हे ब्रह्माचे समानार्थी आहे कारण ते सृष्टीला कारणीभूत असलेल्या उच्च आत्म्यास देखील सूचित करते.

जरी ब्रह्मास समजणे हे एक प्राथमिक ध्येय असले तरी, प्रत्यक्षात हे मायावी आहे. भक्ती आणि पूजनांच्या बाबतीत शिव आणि विष्णू, यांस त्यांच्या पत्नी आणि अवतार या सोबत भगवान ब्रह्मापेक्षा जास्त लक्ष दिले जाते. आम्ही शिव आणि विष्णूचा अवतार आणि पत्नींची नावे लवकर सांगू शकतो, परंतु देव ब्रह्मासाठी आपण गडबडतो.

का?

ब्रह्म, ब्रह्मा किंवा ईश्वर, जरी निर्माता आहे, तरी आपण जे पाप, अंधार आणि ऐहिक जगाशी आसक्ती यांच्याशी धडपडत आहेत, त्यांस फार दूरचा व प्रवेश न करता येण्यासारखा वाटतो. जरी ब्रह्मा हा सर्व वस्तूचे व प्राणीमात्रांचे स्त्रोत आहे, आणि आपल्याला या स्त्रोताकडे परत जाण्याची गरज आहे, तरी या दैवी तत्वास समजण्याची आमची क्षमता अनाकलनीय वाटते. म्हणून आपण सहसा आपली भक्ती देवतांवर अर्पण करतो ज्या आपल्याला अधिक मानवीय, जवळच्या वाटतात, आणि आपल्यास प्रतिसाद देऊ शकतात. आपण ब्रह्माच्या स्वरूपाविषयी दूरवरूनच अनुमान काढतो. व्यावहारिकदृष्ट्या, ब्रह्म एक अज्ञात देव आहे, ब्रह्माचे पुतळे तुलनात्मकदृष्ट्या दुर्मिळ आहेत.

त्या अटकळीचा एक भाग देवाशी (ब्रह्म) प्राणाच्या (आत्म्याच्या) नात्याभोवती फिरतो. या प्रश्नावर अनेक ऋषीमुनींनी वेगवेगळ्या विचारसरणी मांडल्या आहेत. या अर्थाने, मानसशास्त्राचा अभ्यास, आपला प्राण किंवा आत्मा यांचा अभ्यास, ईश्वरविज्ञान अथवा ब्रह्मज्ञानाशी, ईश्वर किंवा ब्रह्म यांच्या अभ्यासाशी संबंधित आहे. जरी विविध मते अस्तित्त्वात आहेत, कारण आपण देवाचे वैज्ञानिक पद्धतीने परीक्षण करू शकत नाही, आणि देव दूर आहे म्हणून, अत्यंत बुद्धिसंपन्न तत्त्वज्ञानसुद्धा बहुधा अंधारात चाचपडणे होय.

दूरवरच्या दैवी निर्मात्याशी संपर्क साधण्याची ही असमर्थता व्यापक प्राचीन जगात ओळखण्यात आली होती. प्राचीन ग्रीक लोक जगाच्या तत्त्वाचे किंवा कारणाचे वर्णन करण्यासाठी लोगोस या शब्दाचा वापर करीत असत, आणि त्यांच्या लिखाणांत लोगोसची चर्चा होती. लॉजिक हा शब्द लोगोसपासून व्युत्पन्न झाला आहे, आणि प्रत्यय – लॉजी (उदा. ईश्वरविज्ञान अथवा ब्रह्मज्ञान, मानसशास्त्र, जीवशास्त्र इ.) असलेल्या अभ्यासाच्या सर्व शाखा लोगोसपासून आल्या आहेत. लोगोस ब्रह्म किंवा ब्रह्माच्या समतुल्य आहे.

इब्री लोकांशी (किंवा यहूदी लोकांशी) त्यांच्या राष्ट्राचा पूर्वज श्री. अब्राहम याच्यापासून दहा आज्ञा प्राप्त झालेल्या श्री मोशेपर्यंत निर्माणकर्त्याने केलेल्या व्यवहारांचे वर्णन इब्री वेदांमध्ये आहे. त्यांच्या इतिहासात, आमच्याप्रमाणेच, इब्री लोकांना वाटत असे की निर्माणकर्ता त्यांच्यापासून दूर झाला होता, आणि म्हणूनच ते अधिक जवळ आणि अधिक वैयक्तिक वाटणा‍ऱ्या इतर देवतांच्या उपासनेकडे आकृष्ट झाले. म्हणून इब्री वेद बरेचदा या इतर देवतांपासून वेगळे दाखविण्याकरिता निर्मात्याला परात्पर परमेश्वर म्हणीत. इ.स.पू. 7०० पूर्वी भारतात हद्दपार म्हणून आलेल्या इस्राएली लोकांनी, प्रजापती ते ब्रह्मापर्यंत स्थित्यंतर सुलभ केले असा आमचा अनुमान आहे, कारण हा देव त्यांचा पूर्वज, अब्राहम याने दर्शविला होता, आणि त्याच्याशी संबंधित देव (अ) ब्राहम झाला.

आपण आपल्या इंद्रियांनी ब्रह्मास पाहू शकत नाही, किंवा आपल्या आत्म्याचे स्वरूप समजू शकत नाही, आपल्या मनाने देव ब्रह्मास समजणे तर दूरची गोष्ट, त्यामुळे निश्चित ज्ञान मिळवण्याचा एकमेव मार्ग उरतो तो म्हणजे ब्रह्मचे स्वतःला आमच्यावर प्रकट करणे.

शुभवर्तमानात येशूला (येशूसत्संग) निर्माणकर्ता, किंवा परात्पर देव, ब्रह्म किंवा लोगोस याचा देहावतार असे दाखविले आहे. वेळोवेळी आणि विविध संस्कृतीतील सर्व लोकांद्वारे अनुभव केलेल्या या मर्यादांमुळे तो अगदी आपल्या जगात आला. योहानाच्या शुभवर्तमानात अशाप्रकारे येशूचा परिचय करून देण्यात आला आहे. जेथे आपण वाचतो की शब्द हाच तो लोगोस आहे जो मूळ ग्रीक ग्रंथातून भाषांतरित करण्यात आला आहे. शब्द/लोगोस यासाठी वापरण्यात आला की आम्हाला हे समजावे की  राष्ट्रीय देवतांची चर्चा केली जात नाही, परंतु त्या तत्त्वाची किंवा कारणाची ज्यापासून सर्व उत्पन्न झाले आहे. जेथे शब्द दिसेल तेथे आपण ब्रह्म शब्द घालू शकता आणि या पाठाचा संदेश बदलणार नाही.

गाची उत्पत्ति होण्यापूर्वी शब्दअस्तित्वात होता. तो शब्द देवाबरोबर होता. आणि शब्द देव होता.
तो शब्द सुरूवातीपासूनच देवाबरोबर होता.
त्याच्याद्वारे (शब्दाच्या) सर्व काही निर्माण करण्यात आले त्याच्याशिवाय काहीच निर्माण करण्यात आले नाही.
त्याच्यामध्ये जीवन होते. ते जीवन जगातील लोकांसाठी प्रकाश (समजबुद्धी, चांगुलपण) असे होते.
हा प्रकाश अंधारात प्रकाशतो. पण त्या प्रकाशाला अंधाराने पराभूतकेले नाही.
योहाननावाचा एक मनुष्य होता. देवाने त्याला पाठवीले.
तो लोकांना प्रकाशाविषयी (ख्रिस्ताविषयी) सांगण्यासाठी आला. यासाठी की, योहानाकडून प्रकाश विषयी ऐकून लोकांनी विश्वास ठेवावा.
योहान तो प्रकाश नव्हता, परंतु लोकांना प्रकाशाविषयी सांगण्यासाठी योहान आला.
खरा प्रकाश जगात येणार होता. हा प्रकाश सर्व लोकांना प्रकाश देतो.
10 शब्द अगोदरच जगात होता. त्याच्याद्वारेच जग निर्माण झाले. परंतु जगाने त्याला ओळखले नाही.
11 तो जगात आला, जे त्याचे स्वत:चे होते त्या लोकांकडे आला, परंतु त्याच्या स्वत:च्याच लोकांनी त्याला आपले मानले नाही.
12 काही लोकांनी त्याला आपले मानले. त्यांनी त्याच्यावर विश्वास ठेवला. विश्वास ठेवणाऱ्या सर्वांना त्याने देवाची मुले होण्याचा हक्क दिला.
13 ही मुले लहान बालके जन्मतात तशी जन्मली नाहीत. त्यांचा जन्म आईवडिलांच्या इच्छेने किंवा योजनेमुळे झाला नाही, तर त्यांचा जन्म देवाकडून झाला.
14 शब्द मनुष्य झाला आणि आमच्यामध्ये राहिला. आम्ही त्याचे गौरव पाहिले. ते देवपित्याच्या एकमेव अशा पुत्राचे गौरव ख्रिस्ताशिवाय दुसरे असू शकत नाही. तो शब्द कृपा (दयाळूपणा) आणि सत्य यांनी पूर्णपणे भरला होता.
15 योहानाने त्याच्याविषयी लोकांना सांगितले. योहान म्हणाला, “ज्याच्याविषयी मी सांगत आहे तो हाच. मी म्हणालो, माझ्यानंतर येणारा माझ्याहून थोर आहे, तो मोझ्या अगोदरपासुन आहे.”
16 शब्द (ख्रिस्त) हा कृपा (दयाळूपणा) व सत्य यांनी पूर्णपणे भरला होता. त्याच्याकडून आम्हांला भरपूर आशीर्वाद मिळाले.
17 मोशेद्वारे नियमशास्त्र दिले, पण दया व सत्याचा मार्ग ही येशू ख्रिस्ताद्वारे प्राप्त झाली.
18 कोणाही मनुष्याने आतापर्यत देवाला कधी पाहिले नाही. परंतु एकमेव देव (येशू) जो बापाच्या उराशी आहे, तो पुत्राद्वारे आम्हांला प्रकट झाला आहे.

योहान 1:1-18

शुभवर्तमानात येशूचे संपूर्ण वर्णन रेखाटले आहे जेणेकरून तो कोण आहे त्याचे ध्येय काय आहे आणि आपल्यासाठी याचा काय अर्थ आहे  हे आपण समजावे. (“योहान” चे स्पष्टीकरण येथे देण्यात आले आहे.) शुभवर्तमान येशूचा परिचय देवाचा लोगोस म्हणून देते त्यामुळे आपल्याला माहित आहे की हे केवळ ख्रिस्ती लोकांसाठी नाही तर जे देवास, किंवा ब्रह्मास, अधिक साकार रूपात आणि स्वतःला अधिक चांगल्याप्रकारे समजू इच्छितात त्या सर्वांसाठी हे लिखाण आहे. थियॉलॉजी म्हणजे ईश्वरविज्ञान आणि सायकॉलॉजी अर्थात मानसशास्त्र या शब्दांमध्ये लोगोस हा शब्द एम्बेड केलेला असल्याने आणि ‘कोणीही देवाला कधी पाहिले’ नसल्यामुळे, आपला प्राण (आत्मा) आणि देव (ब्राह्मण) यांस समजून घेण्यासाठी येशूच्या व्यक्तित्वाचा विचार करण्यापेक्षा दुसरा कोणता चांगला मार्ग असू शकेल? तो जगला, चालला आणि सत्यापित करता येईल अशा इतिहासात त्याने शिकविले. आम्ही त्याच्या जन्मापासून सुरुवात करतो, ज्याची शुभवर्तमानांत नोंद आहे ज्याद्वारे “शब्द देह झाला”.

वर्णापासून अवर्णापर्यंत: सर्व लोकांसाठी येणारा पुरुष

ऋग्वेद पुरुषसुक्ताच्या आरंभी येणाऱ्या पुरुषाचे पूर्वचित्र वेदांनी पाहिले. त्यानंतर आपण हिब्रू वेद पुढे सुरू ठेवले, जे हे सूचविते की संस्कृत आणि हिब्रू वेद (बायबल) दोन्ही येशू सत्संगने (नासरेथकर येशू) पूर्ण केले.

तर हा येशू भविष्यवचनांत सांगितलेला पुरुष किंवा ख्रिस्त होता का? त्याचे आगमन फक्त एका निश्चित गटासाठी होते की सर्वांसाठी – सर्व जातीधर्मांसाठी, वर्गापासून सवर्णापर्यंत सुद्धा.

पुरुषसुक्तामध्ये जात (वर्ण)

पुरुषसुक्ताने पुरुषाविषयी म्हटले की:

पुरुषसुक्त श्लोक 11-12 – संस्कृत संस्कृत लिप्यंतरण  
भाषांतर
यत पुरुषं वयदधुः कतिधा वयकल्पयन |
मुखं किमस्य कौ बाहू का ऊरू पादा उच्येते ||
बराह्मणो.अस्य मुखमासीद बाहू राजन्यः कर्तः |
ऊरूतदस्य यद वैश्यः पद्भ्यां शूद्रो अजायत ||
11 yat puruṣaṃ vyadadhuḥ katidhā vyakalpayan |
mukhaṃ kimasya kau bāhū kā ūrū pādā ucyete ||
12 brāhmaṇo.asya mukhamāsīd bāhū rājanyaḥ kṛtaḥ |
ūrūtadasya yad vaiśyaḥ padbhyāṃ śūdro ajāyata
11 जेव्हा त्यांनी पुरुषास विभागले तेव्हा त्यांनी किती भाग केले? त्याच्या मुखांस, त्याच्या बाहूस ते काय म्हणतात? त्याच्या मांडीस आणि पायांस ते काय म्हणतात?
12 ब्राम्हण त्यांचे तोंड होता, त्याच्या दोन्हीं बाहूंपासून राजण्य घडविला गेला.
त्याच्या मांडया वैश्य झाल्या, त्याच्या पायांपासून शुद्र निर्माण झाले.

संस्कृत वेदांमध्ये जात किंवा वर्णाचा हा सर्वात प्रथम उल्लेख आहे. त्यात वर्णन आहे की चार जाती पुरुषाच्या देहातून वेगळ्या करण्यात आल्या: ब्राम्हण जात/वर्ण त्याच्या मुखातून, राजण्य (ज्यांस आज क्षत्रिय जात/वर्ण म्हटले जाते) त्याच्या बाहूंतून, वैश्य जात/वर्ण त्याच्या मांडीतून, आणि शुद्र जात त्याच्या पायापासून निघाली. पुरुष होण्यासाठी येशूने प्रत्येकाचे प्रतिनिधित्व केले पाहिजे.

तो करतो का?

ब्राम्हण आणि क्षत्रियाच्या रूपात येशू

आम्ही पाहिले की ‘ख्रिस्त’ प्राचीन इब्री पदवी आहे ज्याचा अर्थ आहे ‘शासक’ – राजांचा राजा. ‘ख्रिस्त’ म्हणून येशूचे क्षत्रियाशी पूर्णपणे साम्य आहे आणि तो त्यांचे प्रतिनिधित्व करतो. आम्ही पाहिले की ‘अंकुर’ म्हणून येशूविषयी अशी भविष्यवाणीही करण्यात आली होती की तो पुरोहित म्हणून येईल, म्हणून त्याचे ब्राम्हणाशी पूर्णपणे साम्य आहे आणि तो त्यांचे प्रतिनिधित्व करतो. खरे म्हणजे, इब्री भविष्यवाणीत हे दाखविलेले आहे की तो पुरोहित आणि राजा या दोन्ही भूमिका एका व्यक्तीमध्ये पार पाडील.

13 तो परमेश्वराचे मंदिर बांधून गौरव प्राप्त करील. स्वत:च्या सिंहासनावर बसून तो राज्य करील. त्याच्या सिंहासनाजवळ याजक उभे राहतील. ते दोघे एकत्रितपणे, शांतपणे काम करतील.’

जखऱ्या 6:13

वैश्य म्हणून येशू

हिब्रू ऋषी/संदेष्ट्यांनी देखील अशी भविष्यवाणी केली की येणारा, व्यापाऱ्याप्रमाणे, उदमी असेल.

त्यांनी भविष्यवाणी केली की:

का? कारण मी स्वत: तुझा परमेश्वर आहे. मी, इस्राएलचा पवित्र देव तुझा तारणहार आहे. मी तुझ्या मोबदल्यात मिसर देश दिला. तुला माझा करण्यासाठी मी इथिओपिआ व सेबा यांचे दान केले.

यशया 43:3

परमेश्वर येणाऱ्याविषयी भविष्यवाणीच्या रूपाने बोलत आहे, तो म्हणत आहे की तो वस्तूंचा व्यापार करील, पण तो लोकांसाठी व्यापार करील – त्यांच्या जीवनाचा विनिमय करण्याद्वारे. म्हणून येणारा व्यापारी असेल, लोकांस मुक्तता देण्याचा व्यापार करील. व्यापारी म्हणून त्याचे वैश्याशी पूर्णपणे साम्य आहे आणि तो त्यांचे प्रतिनिधित्व करतो.

शुद्र – सेवक

ऋषी/संदेष्ट्यांनी सेवक, किंवा शुद्र म्हणून त्याच्या येणाऱ्या भूमिकेविषयी सुद्धा सविस्तर भविष्यवाणी केली. आपण पाहिले की कशाप्रकारे संदेष्ट्यांनी भविष्यवाणी केली की अंकुर एक सेवक असेल ज्याची सेवा पाप दूर करणे ही असेल:

तेव्हा यहोशवा मुख्ययाजका, तू स्वत: व तुझ्या समोर बसलेल्या सहकारी याजकांनी ऐकले पाहिजे. माझा खास सेवक मी आणल्यावर काय घडणार आहे, ह्याची ही माणसे म्हणजे नमुने आहेत. त्याला कोंब म्हणतील.
पाहा! मी यहोशवापुढे विशेष दगड ठेवतो. त्याला सात बाजूआहेत. मी त्यावर खास संदेश कोरीन. तो संदेश, मी एका दिवसात पृथ्वीवरीलसर्व पाप नाहीसे करीत असल्याचे दाखवील.”

जखऱ्या 3:8-9

येणारी शाखा, जो पुरोहित, राजा आणि व्यापारी होता, तो सेवक – शुद्र देखील होता. यशयाने सेवक (शुद्र) म्हणून त्याच्या भूमिकेविषयी सविस्तर भविष्यवाणी केली. त्याच्या भविष्यवाणीत देव सर्व ‘दूरच्या’ राष्ट्रांस (अर्थात आम्हास!) हा सल्ला देतो की आम्ही या शुद्राच्या सेवेकडे लक्ष द्यावे.

रदूरच्या ठिकाणी राहणाऱ्या सर्व लोकांनो, माझे म्हणणे ऐका. जगातील सर्व लोकांनो, माझे ऐका माझ्या जन्मापूर्वीच परमेश्वराने त्याची सेवा करण्यासाठी मला निवडले मी आईच्या गर्भात असतानाच त्याने माझी निवड केली.
परमेश्वर त्याचे म्हणणे माझ्याकडून वदवितो. तो माझा उपयोग धारदार तलवारीसारखा करतो. त्याच्या ओंजळीत मला लपवून तो माझे रक्षणही करतो. परमेश्वर टोकदार बाणाप्रमाणे माझा उपयोग करतो, पण तो त्याच्या भाल्यात मला लपवितोही.
परमेश्वर मला म्हणाला, “इस्राएल, तू माझा सेवक आहेस. मी तुझ्याबाबत विस्मयकारक गोष्टी करीन.”
मी म्हणालो, “मी निरर्थक मेहनत केली. स्वत: झिजून झिजून निरूपयोगी झालो पण काहीही उपयोगी पडणारे केले नाही. मी माझी सर्व शक्ती खर्च केली पण माझ्याहातून काहीच झाले नाही. तेव्हा आता काय करायचे. ते परमेश्वरानेच ठरविले पाहिजे. देवानेच मला काय फळ द्यायचे ते निश्चित केले पाहिजे.
मी परमेश्वराचा सेवक व्हावे, याकोबला आणि इस्राएलला मी परत देवाकडे न्यावे, म्हणून मला देवाने जन्माला घातले. परमेश्वर माझा सन्मान करील. मला देवाकडून शक्ती मिळेल.”परमेश्वर मला म्हणाला,
“तू माझा फार महत्वाचा सेवक आहेस. इस्राएलचे लोक कैदी आहेत. पण त्यांना माझ्याकडे परत आणले जाईल. याकोबच्या वंशजांचा गोतावळा माझ्याकडे परत येईल. पण तुझे काम दुसरेच आहे, ते ह्या कामा पेक्षा महत्वाचे आहे. मी तुला सर्व राष्ट्रांना प्रकाश देणारा दिवा करीन. जगातील सर्व माणसांचे रक्षण करण्याचा माझा मार्ग तू होशील.”

यशया 49:1-6

जरी तो हिब्रू/यहूदी वंशातून आला, तरी ह्या भविष्यवाणीत हे सांगितले होते की या सेवकाची सेवा ‘पृथ्वीच्या शेवटापर्यंत सुवार्ता गाजवणे’ ही असेल. येशूच्या सेवेने खरोखर भविष्यवाणीत सांगितल्याप्रमाणे पृथ्वीवरील सर्व राष्ट्रांस स्पर्श केला. सेवक या नात्याने, येशूचे शुद्रांशी पूर्ण साम्य आहे आणि त्यांचे तो प्रतिनिधित्व करतो.

अवर्णसुद्धा…

सर्व लोकांसाठी मध्यस्थी करण्याकरिता येशूला अवर्णांचे, किंवा अनुसूचित जातींचे, आदिवासी आणि दलितांचे सुद्धा प्रतिनिधित्व करावयाचे आहे. ते तो कसे करील? हिब्रू वेदात भविष्यवाणी करण्यात आली की अवर्ण म्हणून आम्हा बाकींच्याद्वारे त्यास पूर्णपणे भग्न आणि तुच्छ, असे पाहिले जाईल.

कशाप्रकारे?

येथे पूर्ण भविष्यवाणी दिलेली आहे व सोबत स्पष्टीकरण सुद्धा आहे. निरीक्षण करा की ती ‘त्याच्याविषयी’ आणि ‘त्यास’ बोलते म्हणून ती येणाऱ्या मनुष्याविषयी भविष्यवाणी करते. ही भविष्यवाणी ‘कोबींच्या’ प्रतिमेचा उपयोग करते म्हणून आम्हास माहीत आहे की ती अंकुराचा उल्लेख करते जो पुरोहित आणि राजा होता. पण वर्णन अवर्ण आहे.

येणारा तुच्छ व्यक्ती

म्ही जाहीर केलेल्या गोष्टींवर खरा विश्वास कोणी ठेवला? परमेश्वराने केलेली शिक्षा खरोखरी कोणी स्वीकारली?
तो एखाद्या रोपट्याप्रमाणे परमेश्वरासमोर वाढला. ओसाड जमिनीवर वाढणाऱ्या अंकुराप्रमाणे तो होता. त्याच्यात काही विशेष नव्हते. त्याला विशेष शोभा नव्हती. आपण त्याच्याकडे पाहिल्यावर तो आपल्याला आवडावा असे त्याच्यात काहीही वैशिष्ट्य नव्हते.
लोकांनी त्याची चेष्टा केली. आणि त्याचे मित्र त्याला सोडून गेले. तो खूप दु:खी व व्यथित माणूस होता. घृणा व दु:ख म्हणजे काय हे त्याला चांगले समजले होते. लोक त्याच्याकडे साधे पाहण्याचेही कष्ट घेत नव्हते. तो आमच्या लक्षातही आला नाही.

यशया 53:1-3

जरी तो देवासमोर ‘अंकुर’ होता (अर्थात वडाची शाखा), तरी हा मनुष्य ‘तुच्छ’ ठरेल व ‘त्यागला’ जाईल, ‘क्लेशित’ असेल आणि इतर जण त्याला ‘तिरस्कृत समजतील.’ त्याला अक्षरशः अस्पृश्य मानले जाईल. मग येणारा अनुसूचित जमातींचा (वनवासी) आणि मागासवर्गीय जातींचा अस्पृश्य म्हणून दुःखी – दलितांचा प्रतिनिधित्व करावयास सक्षम आहे.

पण त्याने आमचा त्रास स्वत:चा मानला. त्याने आमचे दु:ख आणि वेदना स्वत: भोगल्या आम्हाला वाटले की देव त्यालाच शिक्षा करीत आहे, त्याने केलेल्या कर्मांबद्दल त्याला ताडन करीत आहे.
पण आमच्या दुष्कृत्यांबद्दल त्याला दु:ख भोगावे लागले. आमच्या अपराधांमुळे तो भरडला गेला. आमचे कर्ज, आमची शिक्षा, त्याच्यावर लादली गेली. त्याने दु:ख सहन केले. म्हणून आम्ही बरे झालो.

यशया 53:4-5

आम्ही कधीकधी इतरांच्या दुःखद परिस्थितींचा न्याय करतो, किंवा समाजातील निम्न पदावरील लोकांकडे त्यांच्या पापांचा, किंवा कर्माचा परिणाम म्हणून, पाहतो. त्याचप्रमाणे, या माणसाचे क्लेश इतके अधिक असतील की आपण असे समजतो की त्याला देव शिक्षा देत आहे. म्हणूनच त्याला तुच्छ लेखिले जाईल. पण त्याला त्याच्या स्वतःच्या पापांची शिक्षा दिली जाणार नाही, तर आमच्या पापांची शिक्षा मिळेल. तो आमच्या आरोग्यासाठी व शांतीसाठी भयंकर ओझे वाहिल.

ही भविष्यवाणी नासरेथच्या येशूला वधस्तंभावर दिल्याने पूर्ण झाली, ज्याला वधस्तंभावर ‘खिळण्यात’ आले, मारण्यात आले आणि क्लेशित करण्यात आले. तरीही त्याच्या जगण्यापूर्वी 750 वर्षे आधी ही भविष्यवाणी लिहिण्यात आली. तुच्छ समजल्या गेल्यामुळे, आणि त्याच्या क्लेशात, येशूने ही भविष्यवाणी पूर्ण केली आणि आता सर्व मागासलेल्या जातींचे व जमातींचे तो प्रतिनिधित्व करतो.

पण त्याने एवढे सगळे केल्यानंतरही आपण मेंढ्यांप्रमाणे भरकटत गेलो. आम्ही प्रत्येकजण स्वत:च्या मार्गाने गेलो परमेश्वराने आपल्याला अपराधातून मुक्त केल्यावर आणि आपले अपराध त्याच्या नावावर केल्यावर आपण असे वागलो.
त्याला इजाही झाली आणि शिक्षाही झाली. पण त्याने कधीही तक्रार केली नाही. ठार मारायला नेणाऱ्या मेंढीप्रमाणे तो अगदी गप्प राहिला. मेंढ्यांची लोकर कापताना तो जसा शांत असतो तसा तो शांत होता. स्वत:चा बचाव करण्यासाठी त्याने कधीही तोंड उघडले नाही.

यशया 53:6-7

आमचे पाप आणि धर्मापासून आमचे भटकून जाणे यामुळे गरजेचे हे आहे की या माणसाने आमचे अपराध अथवा आमची पापे वाहून न्यावीत. तो आमच्या जागी वध होण्यासाठी शांतीपूर्वक जाण्यास तयार होईल, तो विरोध करणार नाही किंवा ‘आपले तोंडही उघडणार नाही’. हे अगदी तसेच पूर्ण झाले ज्याप्रकारे येशू स्वेच्छेने वधस्तंभावर गेला.

लोकांनी बळजबरीने त्याला नेले आणि त्याला योग्य न्याय दिला नाही. त्याला मृत्युलोकातून उचलून आणल्यामुळे त्याच्या वारसांविषयी कोणी काहीही सांगू शकत नाही. माझ्या लोकांच्या पापाची किंमत मोजण्यासाठी त्याला शिक्षा केली गेली.

यशया 53:8

भविष्यवाणीत म्हटले आहे की ‘जिवतांच्या भूमीतून त्याला काढून’ टाकतील, ही भविष्यवाणी तेव्हा पूर्ण झाली जेव्हा तो वधस्तंभावर मरण पावला.

तो मेल्यावर त्याला श्रीमंताबरोबर पुरले. त्याने काहीही चूक केली नव्हती. तो कधीही खोटे बोलला नाही पण तरीही त्याच्या बाबतीत हे घडून आले.

यशया 53:9

जरी त्याने ‘काही अधर्म केला नव्हता’ आणि ‘त्याच्या मुखात काही कपट नव्हते’ तरी त्याला ‘दुष्ट’ मनुष्य म्हणून मृत्यूदण्ड देण्यात आला. तरीही, त्याला श्रीमंत पुरोहित, अरमथियाच्या योसेफाच्या कबरेत पुरण्यात आले. येशूने ‘त्याची कबर दुर्जनांच्या कबरांमध्ये नेमिली होती’ ही भविष्यवाणी तर पूर्ण केलीच पण ‘धनवंताची कबर त्यास प्राप्त झाली’ ही भविष्यवाणी सुद्धा पूर्ण केली.

10 परमेश्वराने त्याला चिरडून टाकण्याचे ठरविले आणि परमेश्वराने दु:ख भोगलेच पाहिजे असे निश्चित केले. म्हणून सेवक स्वत:चा बळी देण्यास तयार झाला. पण त्याला नवे जीवन मिळेल आणि तो खूप खूप जगेल. तो त्याच्या लोकांना पाहील. परमेश्वराच्या इच्छेप्रमाणे, सेवकाने करायच्या, सर्व गोष्टी तो पूर्ण करील.

यशया 53:10

दुष्ट मृत्यु एखादी भयंकर दुर्घटना किंवा दुर्भाग्य नव्हते. ही ‘प्रभूची इच्छा’ होती.

का?

कारण ह्या पुरुषाचा ‘जीव’ ‘दोषार्पण’ ठरेल.

कोणाचे पाप?

‘अनेक राष्ट्रांतील’ आम्ही लोक जे ‘बहकून गेलो होतो’. जेव्हा येशू वधस्तंभावर मेला, ते सर्व आम्हास, पापापासून शुद्ध करण्यासाठी होते, आमचे राष्ट्रीयत्व, धर्म अथवा सामाजिक परिस्थितीचा विचार न करता.

तुच्छ ठरलेला विजयी आहे

11 त्याच्या आत्म्याला खूप क्लेश होतील. पण चांगल्या गोष्टी घडताना तो पाहील. तो जे शिकेल त्याबद्दल तो समाधान पावेल. माझा सज्जन सेवक, अनेक लोकांना त्यांच्या अपराधांतून, मुक्त करील. आणि त्यांच्या पापांचे ओझे स्वत:च्या खांद्यावर घेईल.

यशया 53:11

भविष्यवाणीचा स्वर आता बदलून विजयाचा स्वर होत आहे. भयंकर ‘दुःख’ (‘तुच्छ’ समजले जाण्याचै आणि ‘जिवतांच्या भूमीतून त्याला काढून’ टाकले जाण्याचे आणि ‘कबर’ नेमली जाण्याचे) सहल्यानंतर, हा सेवक ‘जीवनाचा प्रकाश’ पाहील.

तो जिवंत होईल! आणि असे करतांना सेवक अनेकांस ‘नीतिमान’ ठरवील.

‘नीतिमान ठरविणे’ ‘नीतिमत्व’ प्राप्त करण्यासारखे आहे. ऋषी अब्राहम याला ‘नीतिमत्व’ देण्यात आले होते अथवा त्याचे ‘श्रेय देण्यात आले होते’. ते केवळ त्याच्या विश्वासामुळे त्याला देण्यात आले होते. त्याचप्रमाणे हा सेवक इतका दीन असणार होता की तो अस्पृश्य ठरल्यामुळे ‘अनेकांस’ नीतिमान ठरविणार होता, किंवा नीतिमत्व देणार होता. वधस्तंभारोहणानंतर मरणातून जिवंत होण्याद्वारे येशूने अगदी हेच साध्य केले आणि आता आम्हास नीतिमान ठरवितो.

12 ह्यामुळेच मी त्याला सर्व लोकांत श्रेष्ठ बनवीन. बलवान माणसांबरोबर त्याला प्रत्येक गोष्टीत वाटा मिळेल. मी त्याच्यासाठी हे सर्व करीन कारण तो लोकांसाठी जगला आणि मेला. लोकांनी त्याला गुन्हेगार म्हटले. पण त्याने पुष्कळ लोकांच्या पापांचे ओझे स्वत: वाहिले. आणि तो पापी लोकांकरीता बोलतो आहे.”

यशया 53:12

जरी येशू जगण्यापूर्वी हे 750 वर्षे आधी लिहिण्यात आले होते, तरीही ही देवाची योजना होती हे दाखविण्यासाठी ते सविस्तर लिहिण्यात आले. त्यावरून असे सुद्धा दिसून येते की येशू अवर्णांचे प्रतिनिधित्व करू शकतो, ज्यांस अनेकदा तुच्छ समजले जाते. वस्तुतः, तो त्यांचे प्रतिनिधित्व करावयास, त्यांची पापे सहावयास व शुद्ध करावयास, तसेच ब्राम्हण, क्षत्रिय, वैश्य आणि शुद्रांची पापे प्रक्षालन करावयास आला.

तो तुम्हाला व मला जीवनाचे वरदान द्यावयास आला – दोष व पापकर्मापासून शुद्ध करावयास आला. इतक्या बहुमूल्य वरदानावर पूर्णपणे विचार करणे व समजून घेणे योग्य नाही का? येथे हे करण्याच्या अनेक पद्धती आहेत:

येणारा थोर राजा: शेकडो वर्षांपूर्वीच नाव देण्यात आले होते

विष्णू पुराणात राजा वेणाविषयी सांगितलेले आहे. जरी वेनाने चांगला राजा म्हणून सुरुवात केली असली, तरी भ्रष्ट प्रभावामुळे तो इतका वाईट झाला की त्याने यज्ञ आणि प्रार्थना करण्यास बंदी घातली. त्याने असाही दावा केला की तो विष्णूपेक्षा श्रेष्ठ आहे. ऋषीमुनींनी आणि ब्राह्मण/पुजारी यांनी त्याच्याशी असे म्हणून वाद घालण्याचा प्रयत्न केला की, राजा म्हणून त्याने योग्य धर्माचे शिक्षण व उदाहरण मांडले पाहिजे, त्यांचा क्षय करता कामा नये. तथापि वेणा ऐकेना. धर्माची पुनर्स्थापना करण्यासाठी आणि त्याला पश्चात्ताप करण्यास समजावू न शकल्यामुळे, पुजाऱ्यानी त्याने घडविलेल्या वाईटापासून राज्यास मुक्त करण्यासाठी त्याला ठार मारले.

याकारणास्तव राज्य राजावाचून राहिले. म्हणून पुजार्यांनी राजाचा उजवा हात चोळला आणि प्रिथू/पृथू नावाची एक उदात्त व्यक्ती उदयास आली. प्रिथूला वेनाचा वारसदार म्हणून नेमले गेले. प्रत्येक जण आनंदात होता की असा नैतिक व्यक्ती राजा होणार आहे आणि ब्रह्मासुद्धा प्रिथूच्या राज्याभिषेक समारंभासाठी उपस्थित राहिला. प्रिथूच्या कारकिर्दीत या राज्याने एका सुवर्ण युगात प्रवेश केला.

याद्वारे यशया आणि यिर्मया या इब्री ऋषीमुनींनी देखील अशाच प्रकारच्या पेचप्रसंगास तोंड दिल्याचे स्पष्ट होते. त्यांनी इस्राएलच्या राजांना, जे सुरुवातीला उदात्त आणि दहा आज्ञांचे पालन करणारे होते, भ्रष्ट झाल्याचे पाहिले होते. त्यांनी भविष्यवाणी केली की जसा वृक्ष कापला जातो, तसा राजवंश पडेल. पण त्यांनी भावी महान राजाविषयीही भाकीत केले. पडलेल्या झाडाच्या बुंधास धुमारा फुटेल.

वेनाची कहाणी देखील पुजारी आणि राजे यांच्यातील भूमिकेचे स्पष्ट वेगळेपण दर्शवते. जेव्हा राजा वेना यास पुजाऱ्यानी काढून टाकले तेव्हा ते राज्य करू शकले नाहीत कारण हा त्यांचा हक्क नव्हता. यशया आणि यिर्मयाच्या काळातही राजा आणि पुजारी यांच्यातील भूमिकेचे हेच वेगळेपण लागू होते. या कथांमधील फरक हा आहे की प्रिथूचे नाव त्याच्या जन्मानंतर ठेवण्यात आले होते, तर इब्री ऋषींनी येणाऱ्या थोर राजाच्या जन्माच्या शेकडो वर्षांपूर्वी त्याचे नाव कसे ठेवले ते आपण पाहू.

यशयाने सर्वप्रथम येणाऱ्या ”अंकुराबद्दल“ लिहिले. दाविदाच्या पतन पावलेल्या राजघराण्यातून, बुद्धी व सामर्थ्याने युक्त असा ‘तो’ येणार होता. त्यानंतर यिर्मयाने असे सांगितले की हा अंकुर परमेश्वर म्हणून ओळखला जाईल – उत्पन्नकर्त्या परमेश्वराचे इब्री नाव, आणि तो आमचे नीतिमत्व ठरेल.

जखऱ्या कोंब अर्थात अंकुराविषयी  बोलणे सुरू ठेवतो

जखऱ्या बाबेलच्या बंदिवासानंतर मंदिर परत बांधण्यासाठी परतला

ऋषी जखऱ्या ई. पू. 520 मध्ये जगला, जेव्हा यहूदी त्यांच्या पहिल्या बंदिवासातून यरूशलेमास परत येऊ लागले. ते परत आल्यानंतर, त्यांनी त्यांचे नष्ट झालेले मंदिर पुन्हा बांधायला सुरुवात केली. त्यावेळी असलेल्या मुख्य याजकाचे नाव यहोशवा होते, आणि तो मंदिराच्या याजकांचे काम पुन्हा सुरू करीत होता. ऋषी-संदेष्टा, जखऱ्याने, प्रमुख याजक, यहोशवाबरोबर सहभागी होऊन परत येत असलेल्या यहुदी लोकांचे नेतृत्व केले. परमेश्वराने – जखऱ्याद्वारे – या यहोशवाबद्दल असे म्हटले:

तेव्हा यहोशवा मुख्ययाजका, तू स्वत: व तुझ्या समोर बसलेल्या सहकारी याजकांनी ऐकले पाहिजे. माझा खास सेवक मी आणल्यावर काय घडणार आहे, ह्याची ही माणसे म्हणजे नमुने आहेत. त्याला कोंब म्हणतील.
पाहा! मी यहोशवापुढे विशेष दगड ठेवतो. त्याला सात बाजूआहेत. मी त्यावर खास संदेश कोरीन. तो संदेश, मी एका दिवसात पृथ्वीवरीलसर्व पाप नाहीसे करीत असल्याचे दाखवील.”

जखऱ्या 3:8-9

अंकुर किंवा कोंब! 200 वर्षांपूर्वी यशयाने सुरूवात केली, 60 वर्षांपूर्वी यिर्मयाने ते सुरू ठेवले, जखऱ्या तो विषय अर्थात ‘कोंब’ पुढे सुरू ठेवतो जरी आता राजवंशाचा नायनाट झाला होता. वटवृक्षाप्रमाणे ही कोंब मृत बुंधापासून आपली मुळे पसरवू लागते. या कोंबीस आता ‘माझा सेवक’ – देवाचा सेवक म्हटले गेले आहे. काही बाबतीत ई. पू. 520 मध्ये यरूशलेमात जखऱ्याचा सोबती, मुख्य याजक यहोशवा, या येणाऱ्या कोंबीचे प्रतीक होता. पण कसे?

पण कसे?

‘एका दिवसातच’ देव पाप दूर कसे करेल?

कोंब याजक व राजा यांस एक करणे

समजून घेण्यासाठी आम्हाला हे माहीत असले पाहिजे की हिब्रू वेदांमध्ये पुरोहित आणि राजाच्या भूमिका पूर्णतः विभक्त होत्या. कोणीही राजे पुरोहित होऊ शकत नव्हते, आणि पुरोहितही राजा होऊ शकत नव्हते. देवाला बलिदान देऊन देव आणि मनुष्यामध्ये मध्यस्थी करणे हे पुरोहिताचे कर्तव्य होते आणि सिंहासनावरून न्यायाने राज्य करणे ही राजाची जबाबदारी होती. दोघेही महत्वपूर्ण होते; दोघेही वेगळे होते. तरीही जखऱ्याने भविष्यात असे लिहिले की:

मग मला परमेश्वराचा आणखी एक संदेश मिळाला. तो म्हणाला,
10 “हेल्दय, तोबीया व यदया हे बाबेलच्या बंद्यांकडून आले आहेत. त्याच्याकडून सोने आणि चांदी घेऊन, सफन्याचा मुलगा, यहोशवाकडे जा.
11 त्या सोन्या – चांदीपासून मुकुट कर. तो योशीयाच्या डोक्यावर ठेव. (यहोशवा मुख्याजक होता. तो यहोसादाकचा मुलगा होता.) मग त्याला पुढील गोष्टी सांग:
12 सर्व शक्तिमान परमेश्वर पुढील गोष्टी सांगतो: ‘कोंब’ नावाचा एक माणूस आहे. तो सामर्थ्यवान बनेल. तो परमेश्वराचे मंदिर बांधील.
13 तो परमेश्वराचे मंदिर बांधून गौरव प्राप्त करील. स्वत:च्या सिंहासनावर बसून तो राज्य करील. त्याच्या सिंहासनाजवळ याजक उभे राहतील. ते दोघे एकत्रितपणे, शांतपणे काम करतील.’

जखऱ्या 6:9; 11-13

पूर्वीच्या उदाहरणाविरुद्ध, जखऱ्याच्या दिवसाचा मुख्य याजक (यहोशवा) यास अंकुर किंवा कोंब म्हणून राजाचा मुकुट घालावयाचा होता. (लक्षात ठेवा यहोशवा हा ‘येणाऱ्या गोष्टींचे प्रतीक’ होता). मुख्य याजक, यहोशवाने, राजमुकूट घालतांना, भविष्यात राजा आणि पुजारी म्हणजे याजक यांचे एका व्यक्तीमध्ये जोडले जाण्याचे पूर्वचित्र पाहिले होते- राजाच्या सिंहासनावर पुजारी. शिवाय, जखऱ्याने लिहिले की “यहोशवा” हे कोंबीचे नाव होते. याचा अर्थ काय होता?

‘यहोशवा’ आणि ‘येशू’ ही नावे

बायबलच्या अनुवादाचा काही इतिहास आपल्याला माहीत असणे आवश्यक आहे. मूळ इब्री वेदांचे ग्रीक भाषांतर 250 ईसापूर्व मध्ये करण्यात आले होते, आणि त्याला सेप्टुआजिंट किंवा LXX म्हटले गेले. अद्यापही ते व्यापक प्रमाणात वाचले जाते, आम्ही पाहिले की एलएक्सएक्समध्ये ‘ख्रिस्त’ प्रथम कसा वापरला गेला आणि आम्ही येथे ‘यहोशवा’ साठी त्याच विश्लेषणाचे अनुसरण करतो.

‘यहोशवा’ = ‘येशू.  हे दोन्ही शब्द हिब्रू नाव ‘यहोशवा’पासून येतात.

यहोशवा हे [मराठी] ‘यहोशुवा’ या मूळ हिब्रू नावाचे लिप्यंतरण आहे. चतुर्थांश #1 दाखवतो की ई.पू. 520 मध्ये जखऱ्याने इब्री भाषेत ‘यहोशवा’ कसे लिहिले.  हे (#1=> #3)  [मराठी]मध्ये त्याचे ‘यहोशवा’  असे लिप्यंतरण करण्यात आले आहे.  हिब्रू भाषेतील ‘यहोशवा’  हे [मराठी] ‘यहोशवा’ आहे. जेव्हा 250 इ.स.पू मध्ये हिब्रू भाषेतून ग्रीक भाषेत  LXX भाषांतर करण्यात आले, तेव्हा यहोशुवाचे हे इसूस (#1 => #2) असे लिप्यंतर करण्यात आले.  हिब्रू भाषेतील ‘यहोशुवा’ हे [मराठी] ‘यहोशवा’ ग्रीक भाषेत इसूस आहे. जेव्हा ग्रीकचे [मराठी] भाषांतर करण्यात आले, तेव्हा इसूसचे लिंप्यंतरण (#2 => #3) मध्ये ‘येशू’ असे केले गेले. ग्रीक भाषेतील इसूस [मराठी] येशू असे आहे.

इब्री भाषेत येशूशी बोलताना येशूला ‘यहोशवा’ म्हटले जात असे, परंतु ग्रीक नवीन करारामध्ये त्याचे नाव ‘इसूस’ असे लिहिले गेले – अगदी ग्रीक जुना करार LXX ने ते नाव जसे लिहिले तसे. जेव्हा नवीन कराराचे भाषांतर ग्रीकमधून [मराठी] (#2 => #3)  केले गेले तेव्हा ‘इसूस’चे लिप्यंतरण परिचित ‘येशू’ मध्ये करण्यात आले. म्हणून ‘येशू’ = ‘जोशुआ’ हे नाव, ज्यामध्ये ‘येशू’ मध्यंतरी ग्रीक टप्प्यातून आले आणि ‘यहोशवा’ हे थेट हिब्रूमधून आले.

थोडक्यात, नासरेथचा येशू आणि ई.स. पू. 520चा मुख्य याजक यहोशवा यांचे सारखेच नाव होते, जे त्यांच्या मूळ इब्री भाषेत ‘यहोशुवा’ असे संबोधले जाते. ग्रीक भाषेत, दोघांनाही ‘इसूस’ म्हटले जात असे.

नासरेथचा येशू कोंब किंवा अंकुर आहे

आता जखऱ्याची भविष्यवाणी अर्थपूर्ण वाटते. भविष्यवाणी, जी ई. स. पू. 520 मध्ये करण्यात आली होती, ती ही होती की येणाऱ्या कोंबीचे नाव ‘येशू’ असेल, जी थेट नासरेथच्या येशूकडे इशारा करते.

यिश्शै व दावीद हे त्याचे पूर्वज असल्यामुळे येशू हा ‘यिश्शेच्या बुंधापासून’ येतो. येशूजवळ बुद्धी व समज होती जी त्यास वेगळी करते. त्याचे चातुर्य, आत्मसंयम आणि अंतर्दृष्टी समीक्षक आणि अनुयायी दोघांनाही प्रभावित करीत आहे. शुभवर्तमानातील चमत्कारांद्वारे त्याचे सामथ्र्य नाकारता येत नाही. आपण त्यांच्यावर विश्वास न ठेवण्याची निवड करू शकतो, पण आपण त्याकडे दुर्लक्ष करू शकत नाही. एक दिवस या अंकुरात असलेला अपवादात्मक शहाणपणा व सामर्थ्याचे गुण ज्याचे भाकित यशयाने केले होते येशूला अनुरूप बसते.

नासरेथच्या येशूच्या जीवनाचा विचार करा. त्याने खरोखर राजा असल्याचा दावा केला – खरोखर राजा. ‘ख्रिस्त’ या शब्दाचा अर्थ हाच आहे. पण पृथ्वीवर असताना त्याने जे केले ते खरोखर याजकीय कार्य म्हणजे पुरोहिताचे कार्य होते. पुरोहित लोकांच्या वतीने मान्य यज्ञार्पण करीत असे. येशूचा मृत्यू त्या दृष्टीने महत्त्वपूर्ण होता, तेसुद्धा, आपल्या वतीने देवाला अर्पण होते. त्याचा मृत्यू कोणत्याही व्यक्तीच्या पापाबद्दल आणि अपराधाबद्दल प्रायश्चित करतो. ज्या दिवशी येशू मरण पावला आणि त्याने सर्व पापांची भरपाई केली – त्या दिवशी जखऱ्याने भविष्यवाणी केली होती त्याप्रमाणे “एका दिवसात” त्या देशाची पापे अक्षरशः मिटवून टाकली गेली. जसे त्याला बरेचदा ‘ख्रिस्त’/राजा म्हटले जाते, त्यानुसार त्याने आपल्या मरणात पुरोहिताच्या सर्व पात्रता पूर्ण केल्या. त्याने आपल्या पुनरुत्थानामध्ये, मृत्यूवर आपले सामर्थ्य व अधिकार दाखवला. त्याने दोन्ही भूमिका एकत्र आणल्या. ज्यास, दावीदाने फार पूर्वी “ख्रिस्त” म्हटले होते, तो अंकुर पुरोहित-राजा आहे.  आणि त्याच्या जन्माच्या 500 वर्षांपूर्वी जखऱ्याने त्याच्या नावाची भविष्यवाणी केली होती.

भविष्यसूचक पुरावा

त्याच्या दिवसात, आजच्याप्रमाणे, येशूच्या अधिकाराविषयी प्रश्न करणारे टीकाकार होते. त्याचे उत्तर आधी आलेल्या संदेष्ट्यांकडे लक्ष वेधण्यासाठी होते, असा दावा त्यांनी केला की त्यांनी त्याच्या जीवनाविषयी पूर्वी पाहिले होते. येथे एक उदाहरण आहे जेथे येशूने त्याच्या विरोधकांस म्हटले :

…तेच माझ्याविषयी साक्ष देणारे आहेत…

योहान 5:39

दुसऱ्या शब्दांत, येशूने असा दावा केला की त्याच्या जीवनाविषयी शेकडो वर्षांपूर्वी हिब्रू वेदांमध्ये भविष्यवाणी करण्यात आली होती. मानवी अंतर्दृष्टी भविष्यकाळात शेकडो वर्षांची भविष्यवाणी करू शकत नसल्यामुळे, तो मानवजातीसाठी देवाची योजना म्हणून खरोखर आला आहे हे सत्यापित करण्यासाठी हा पुरावा असल्याचे येशूने म्हटले. हे वैयक्तिकरित्या सत्यापित करण्यासाठी आज आपल्यासाठी हिब्रू वेद उपलब्ध आहेत.

आतापर्यंत इब्री संदेष्ट्यांनी काय भविष्यवाणी केली आहे ते सारांश रूपात पाहू या. येशूच्या आगमनाचा इशारा मानवी इतिहासाच्या सुरूवातीला देण्यात आला होता. नंतर अब्राहामाने त्या ठिकाणाविषयी भाकित केले होते तर वल्हांडण सणाने त्या वर्षाच्या दिवसाविषयी भाकित केले. आपण पाहिले की स्तोत्र २ मध्ये ‘ख्रिस्त’ ही पदवी येणाऱ्या राजाविषयी भविष्यवाणी करतांना उपयोग करण्यात आली होती. आम्ही आत्ताच पाहिले आहे की त्याची वंशावळ, याजकीय कारकीर्द, आणि नावाचे भाकीत करण्यात आले होते. नासरेथच्या येशूसारखी ज्याच्या आयुष्याविषयी अनेक संदेष्ट्यांनी इतक्या पूर्वी भविष्यवाणी केली होती अशा इतिहासातील आणखी कोणाबद्दल विचार करता येईल का?

उपसंहार: सर्वांना देऊ करण्यात आलेले जीवनाचे झाड

वटवृक्षासारख्या, अमर व टिकाऊ झाडाचे प्रतिबिंब, बायबलच्या अगदी शेवटच्या अध्यायापर्यंत दिलेले आहे, ते पुन्हा भविष्याकडे पाहते, पुढील विश्वाकडे, ज्यात अजूनही “जीवनाच्या पाण्याची नदी” आहे.

आणि नगराच्या रस्त्यांच्या मधोमध वाहत होती. नदीच्या दोन्हीकाठांवर उगवलेली झाडे जीवनाची झाडे होती. त्यांच्यातील प्रत्येक झाड दरमहा आपले फळ देते. झाडांची पाने राष्ट्रांनाआरोग्य देण्यासाठी उपयोगी पडत होती.

प्रकटीकरण २२:२

सर्व राष्ट्रांतील लोकांना – यात आपला समावेश आहे – मृत्यूपासून मुक्ती आणि जीवनाच्या झाडाच्या समृद्धीचा अनुभव घेण्यासाठी आमंत्रित करण्यात आले आहे – खरोखर अमर वटवृक्ष. परंतु हिब्रू संदेष्टे भविष्यवाणी करतात की यासाठी कशाप्रकारे हे जरूरी असेल आधी तो अंकूर “कापून” टाकला जावा, जे आपण पुढे पाहू.

अंकुराची खूण : वटसावित्रीच्या आग्रही वटवृक्षाप्रमाणे

वटवृक्ष, बरगद किंवा वडाचे झाड हे दक्षिण आशियाई अध्यात्माच्या केन्द्रस्थानी आहे आणि हा भारताचा राष्ट्रीय वृक्ष आहे. याचा संबंध मृत्यूचे दैवत यम, याच्याशी आहे, म्हणूनच अनेकदा ते स्मशानभूमीजवळ लावलेले असते. पुन्हा अंकुरण्याची क्षमता असल्यामुळे त्यास दीर्घयुष्य आहे आणि ते अमरत्वाचे प्रतीक आहे. अशाच एका वटवृक्षाखाली सावित्रीने तिचा मृत पती आणि राजा सत्यवान यास परत मागण्यासाठी यमाशी सौदा केला होता यासाठी की तिला पुत्रप्राप्ती व्हावी – या घटनेचे स्मरण म्हणून वट पौर्णिमा आणि वट सावित्रीचा वार्षिक उत्सव साजरा केला जातो.

असेच एक वर्णन हिब्रू वेद (बायबल) मध्येही आढळते. एक मृत झाड आहे … जिवंत होत आहे … राजांच्या मृत वंशातूून नवीन पुत्राचे प्रतिनिधित्व करणारे आहे. मुख्य फरक हे आहे की हे वर्णन भविष्यात दिसणारी भविष्यवाणी आहे आणि शेकडो वर्षांपासून वेगवेगळ्या संदेष्ट्यांनी (ऋषींनी) तयार केली होती. त्यांच्या संमिश्र कथेत असे भाकित आहे की कोणीतरी येत आहे. यशया (इ.स.पू. 750) ने ह्या गोष्टीचा प्रारंभ केला ज्याचा पुढे ऋषी-संदेष्ट्यांनी विकास केला – मृत झाडाच्या फांदीमध्ये.

यशया आणि अंकुर

यशया यहूद्यांच्या इतिहासातून घेतलेल्या समयरेखेत दिसून येणाऱ्या, ऐतिहासिकदृष्ट्या सत्यापित करण्यायोग्य काळात जगला.

ऐतिहासिक समयरेखेत दाखविलेल्या यशयाने इस्राएलच्या दाविदाच्या वंशातील राजांच्या काळात जगत होता

यशयाने तेव्हा लिहिले जेव्हा राजा दाविदाचा राजवंश (इ.स.पू. १००० – 6००) यरूशलेमावर राज्य करीत होता. यशयाच्या काळात (इ.स.पू. 750) राजवंश आणि राज्य भ्रष्ट होते. यशयाने राजांना विनंती केली की त्यांनी देवाकडे परत यावे व मोशेच्या दहा आज्ञांचे पालन करावे. पण यशयाला ठाऊक होते की इस्राएल पश्चात्ताप करणार नाही, आणि म्हणूनच त्याने आधीच हे जाणले होते की हे राज्य नष्ट होईल व राजेशाहीचा अंत होईल.

त्याने शाही घराण्यासाठी एका कल्पनाचित्राचा उपयोग केला, मोठ्या वटवृक्षासारखे त्याचे चित्र मांडले. या झाडाच्या मुळाशी, दावीद राजाचा पिता, इशायआहे. यिश्शैच्या कुटूंबात राजांच्या राजघराण्याची सुरूवात दावीद राजापासून झाली, आणि त्याचा उत्तराधिकारी, राजा शलमोन याच्याबरोबर पुढे सुरू राहिली. खाली स्पष्ट केल्याप्रमाणे, हा राजवंशाचा पुढील पुत्र राज्य करीत असतांना हा वृक्ष वाढत गेला आणि विकसित झाला.

एक विशाल वटवृक्ष म्हणून राजवंशासाठी यशयाने ज्या कल्पनाचित्राचा उपयोग केला त्यात संस्थापक – इशाय मूळ असून त्यापासून वृक्षाच्या खोडापर्यंत राजाने राजे वाढत जात आहेत

प्रथम एक झाड…नंतर एक खोड़… नंतर एक अंकुर

यशयाने असा इशारा दिला की, हा ‘वृक्ष’ राजवंश लवकरच कापला जाईल आणि मृत खोड काय ते राहील. खोड आणि अंकुर यांचे कोडे म्हणून त्याने ही भविष्यवाणी कशाप्रकारे लिहिली ते पाहा :

शायाच्या बुंध्याला (वंशाला) अंकुर (मूल) फुटून वाढू लागेल. ती फांदी इशायाच्या मुळाची असेल.
परमेश्वराचा आत्मा त्या मुलात असेल. तो आत्मा त्याला सुज्ञपणा, समजूत, मार्गदर्शन आणि सामर्थ्य देईल. हा आत्मा परमेश्वराला जाणून घेण्यास व श्रध्दा ठेवण्यास त्या मुलाला शिकवील.

यशया 11:1-2
यशयाने इशारा दिला की राजवंश एक दिवस मृत खोड होईल

इ.स.पू. 6०० च्या सुमारास, यशयाच्या 150 वर्षांनंतर, जेव्हा बाबेलच्या लोकांनी यरूशलेमचा पाडाव केला, तेव्हा हा ‘वृक्ष’ पडला, राजांचा राजवंश उध्वस्त झाला, आणि इस्राएल लोकांना ओढून बॅबिलोनमध्ये (समयरेखेतील लाल कालखंड) बंदिवासात नेण्यात आले. हा पहिला यहूदी बंदिवास होता – त्यातील काही लोक भारतात गेले. सावित्री आणि सत्यवान यांच्या कथेत एक मृत राजाचा मुलगा होता – सत्यवान. खोडाच्या भविष्यवाणीत राजांचा संपूर्ण वंश नाहीसा होणार होता आणि राजघराणे मृत होणार होते.

अंकुर : ‘त्याचे’ दाविदाच्या वंशातून आगमन जो बुद्धिसंपन्न असणार होता

इशायाच्या बुंधाला धुमारा फुटेल

पण भविष्यवाणी फक्त राजांचा नाश करणे यापुढे भविष्यकाळातही पाहत होती. हे वटवृक्षाच्या एका सामान्य वैशिष्ट्याचा उपयोग करून करण्यात आले. जेव्हा वटवृक्षाचे बीज अंकुरित होतात तेव्हा ते इतर झाडांच्या बुंधावर अंकुरित होतात. बुंधा किंवा खोड वटवृक्षाच्या बियांचे पोषक आहे. एकदा वडाच्या बीपासून नुकतेच तयार झालेले रोप स्थापित झाल्यावर ते आणखी वाढत जाईल आणि त्या बुंधापेक्षा अधिक जगेल. यशयाने पाहिलेला हा अंकुर वडाच्या झाडासारखा असेल कारण नवीन अंकुर त्याच्या मुळापासून निघून वर जाईल व – एक अंकुर तयार करेल.

यशयाने या कल्पनाचित्राचा उपयोग केला आणि असे भाकीत केले की एक दिवस दूर भविष्यकाळात अंकुर म्हणून ओळखली जाणारी, एक अंकुर, झाडाच्या मृत बुंधापासून निघेल, अगदी तसेच जसे वटवृक्षाच्या फांद्या झाडाच्या बुंधापासून फुटतात. यशया ‘तो’ म्हणून अंकुराचा उल्लेख करतो, म्हणून यशया एका विशिष्ट व्यक्तीबद्दल बोलत आहे, जो राजवंशाचे पतन झाल्यानंतर दाविदाच्या घराण्यातून येईल. या व्यक्तीमध्ये बुद्धी, सामर्थ्य आणि ज्ञान यासारखे गुण असतील जणूकाही त्याच्यावर देवाचा आत्मा असेल.

एक वडाचे झाड त्याच्या यजमान वृक्षाच्या बुंधातून वाढत आहे. लवकरच उगवणारी मुळे आणि अंकुर यांचा गुंताळा तयार होईल.

अनेक लिखाणांत पौराणिक कथामध्ये वटवृक्षाचा उल्लेख अमरत्वाचे प्रतीक म्हणून करण्यात आला आहे. त्याची वायवी मुळे खाली मातीत वाढतात आणि अतिरिक्त खोड तयार करतात. हे दीर्घायुष्याचे प्रतीक आहे, आणि अशाप्रकारे ते दैवीय निर्मात्याचे प्रतिनिधित्व करते. यशयाने ई.पू. 750 मध्ये भविष्यवाणी केली की या अंकुरात असे अनेक दैवी गुण असतील,  आणि राजवंशाचा ‘बुंधा’ नाहीसा झाल्यानंतर फार काळ टिकेल.

यिर्मया आणि अंकुर

भविष्यकाळात घडणाऱ्या घटना लोकांना समजाव्या म्हणून ऋषी-संदेष्टा यशया याने एक साईन-पोस्ट उभारले. परंतु अनेक चिन्हांपैकी त्याचे चिन्ह फक्त पहिले होते. यशयानंतर 150 वर्षांनी, ई. पू. 600 मध्ये जेव्हा दाविदाचा राजवंश यिर्मयाच्या डोळ्यासमोर उध्वस्त झाला, तेव्हा त्याने लिहिले :

हा परमेश्वराचा संदेश आहे. “मी चांगला अंकुर निर्माण करण्याची वेळ येत आहे.” तो चांगला अंकुर सुज्ञपणे राज्य करणारा राजा असेल. देशात योग्य व न्याय्य गोष्टी तो करेल.
त्या चांगल्या ‘अंकुराच्या’ काळात यहूदातील लोक वाचतील आणि इस्राएल सुरक्षित राहील. त्याचे नाव असेल परमेश्वर आमचा चांगुलपणा.

यिर्मया 23:5-6

यिर्मयाने यशयाच्या  दावीद वंशाच्या अंकुराच्या कल्पनाचित्राविषयी आणखी लिहिले. हा अंकुर देखील एक राजा असेल. पण दाविदाच्या पूर्वीच्या राजांसारखा नाही जे मृत बुंधा बनून राहिले होते.

अंकुर : प्रभू आमचे नीतिमत्व

अंकुरातील फरक त्याच्या नावात दिसतो. तो परमेश्वर देवाचे नाव (‘प्रभू’ – देवाचे हिब्रू नाव) धारण करेल, म्हणून एका वटवृक्षाप्रमाणे हा अंकुर देवाचे प्रतिरूप प्रतिमा असेल. तो ‘आमचे’ (आम्हा मानवाचे) नीतिमत्व असेल.

जेव्हा सावित्रीने तिचा पति, सत्यवान, याच्या देहासाठी यमाशी वाद घातला, तेव्हा तिच्या नीतिमत्त्वाने तिला मृत्यूला (यम) सामोरे जाण्याची शक्ती दिली. कुंभमेळ्याबद्दल नमूद केल्यानुसार, आपली समस्या म्हणजे आपला भ्रष्टाचार किंवा पाप आहे, आणि म्हणून आपल्याकडे ‘नीतिमत्त्वाची’ उणीव आहे. बायबल आपल्याला सांगते की मरणास तोंड देण्याचे सामथ्र्य आपल्यात नाही. खरे म्हणजे त्यात म्हटले आहे की आपण असहाय आहोत:

1म्हणून मुले रक्त व मांस यांची बनलेली असल्याने त्यानेसुद्धा त्या रक्तात व मांसात त्यांच्यासमवेत भाग घेतला. येशूने हे यासाठी केले की, ज्याच्याकडे मरणाची सत्ता आहे, अशा सैतानाचा मरणाने नाश करावा.
15 आणि जे लोक त्यांच्या सर्व आयुष्यात मरणाचे भय मनात ठेवून त्याचे गुलाम असल्यासारखे जगत होते त्यांना मुक्त करावे.

इब्री लोकांस 2:14ब-15

बायबलमध्ये सैतान हा यमासारखा आहे कारण त्याने आम्हास मृत्यूच्या बंधनात ठेवले आहे. खरे म्हणजे जसा यम सत्यवानच्या शरीरासाठी वाद घालतो तसेच बायबल  दुसर्या समयाविषयी सांगते की कशाप्रकारे सैतानाने एका शरीराविषयी वाद घातला, जेव्हा

मीखाएल जो मुख्य देवदूत, यानेजेव्हा मोशेच्या शरीराविषयी सैतानाबरोबर वाद घातला तेव्हा त्यानेसुद्धा त्याच्याविरुद्ध अपमानस्पद आरोप करण्याचे धाडसकेले नाही. तो फक्त म्हणाला, “प्रभू तुला धमकावो.”

यहूदा 1:9

सावित्री आणि सत्यवान यांच्या कथेतल्या यमाप्रमाणे, सैतानालासुद्धा मोशेसारख्या थोर संदेष्ट्याच्या शरीरावर वाद घालण्याचे सामर्थ्य आहे, तर आमच्या पाप आणि भ्रष्टाचारामुळे, त्याला मृत्यूवर नक्कीच सामर्थ्य आहे. देवदूतसुद्धा हे जाणतात की केवळ परमेश्वर – निर्माणकर्ता देव – याला मरणात सैतानास फटकार लावण्याचे सामर्थ्य आहे.

येथे, ‘अंकुरा’ मध्ये असे अभिवचन आहे की भविष्यात परमेश्वर आम्हाला ‘नीतिमत्त्व’ देईल, जेणेकरून आम्हास मृत्यूवर विजय मिळविता येईल.

कसे?

जखऱ्या या विषयावर विचार मांडत असतांना पुढे आणखी माहिती देतो, येणाऱ्या अंकुराच्या नावाचे देखील सविस्तर भाकित सांगतो देखील जे सावित्री आणि सत्यवान यांच्या कथेशी समांतर आहे ज्यांनी मृत्यूचा (यम) धिक्कार केला, जे आपण पुढे पाहू

कुरुक्षेत्रातील युद्धासमान : येणाऱ्या ‘अभिषिक्त’ शासकाविषयी भविष्यवाणी झाली

भगवद्गीता ही महाभारत महाकाव्याच्या बुद्धीमत्तेचा केन्द्रबिंदू आहे. गीता किंवा गीत (गाणे) म्हणून लिहिण्यात आले असले तरीही आज सामन्यतया त्याचे वाचन केले जाते. गीतेत कुरुक्षेत्र येथे झालेल्या महायुद्धाच्या आधी – राजघराण्याच्या दोन पक्षामध्ये  झालेल्या युद्धाच्या आधी – भगवान श्रीकृष्ण आणि शाही योद्धा अर्जुन यांच्यातील संभाषण दिलेले आहे. पुरातन शाही राजवंशाचा संस्थापक, राजा कुरु याच्या राजघराण्याच्या दोन शाखांचे योद्धे व राज्याधीश या आगामी युद्धात एकमेकांचा सामना करीत उभे ठाकले होते. पांडव आणि कौरव हे चुलतभाऊ राजवंशाच्या कोणत्या पक्षास राज्य करण्याचा अधिकार आहे – पांडव राजा युधिष्ठिर किंवा कौरव राजा दुर्योधन, याविषयी युद्ध करणार होणार होते. दुर्योधनाने युधिष्ठिराचे सिंहासन बळकावले होते म्हणून युधिष्ठिर आणि त्याचे पांडव सहयोगी ते परत मिळवण्यासाठी युद्धावर निघाले होते. पांडव योद्धा अर्जुन आणि भगवान श्रीकृष्ण यांच्यामधील भगवद्गीता संभाषण कठीण परिस्थितींत खरी बुद्धी यावर लक्ष केंद्रित करते ज्याद्वारे आध्यात्मिक स्वातंत्र्य आणि आशीर्वाद लाभतो.

स्तोत्रे हे बायबलमधील हिब्रू वेद पुस्तक महाकाव्यातील बुद्धिमत्ता साहित्याचे केंद्रबिंदू आहेत. जरी गाणे (गीता) म्हणून लिहिलेले असले तरीही आज सामान्यतया त्याचे वाचन केले जाते. स्तोत्र दोनमध्ये दोन विरोधी शक्तींमध्ये होणाऱ्या युद्धाच्या आधी, परमोच्च परमेश्वर आणि त्याचा अभिषिक्त ख्रिस्त (= शासक) यांच्यातील संभाषणाचे वर्णन केले आहे. या आगामी युद्धाच्या दोन्ही बाजूंस महान योद्धे आणि राज्यकर्ते आहेत. एकीकडे एक राजा आहे जो  पूर्वज राजवंशाचा संस्थापक राजा दावीद याचा वंशज आहे. कोणत्या पक्षाला राज्य करण्याचा अधिकार आहे या विषयावरून दोन्ही पक्ष युद्धास उभे ठाकले आहेत. प्रभू आणि त्याचा शासक यांच्यातील स्तोत्र 2 चे संभाषण स्वातंत्र्य, बुद्धी आणि आशीर्वाद यांस स्पर्शून जाते.

यात साम्य आहे असे तुम्हाला वाटत नाही?

जसे भगवद्गीता हे संस्कृत वेदांचे बौद्धिक ज्ञान समजण्याचे प्रवेशद्वार आहे, तसेच स्तोत्रे हे हिब्रू वेदाचे (बायबल) बौद्धिक ज्ञानप्राप्तीचे प्रवेशद्वार आहे. हे ज्ञान प्राप्तत करण्यासाठी आपल्याला स्तोत्र आणि त्याचा मुख्य रचनाकार राजा दावीद यांच्याविषयी पार्श्वभूमीची थोडी माहिती हवी.

दावीद राजा कोण होता आणि स्तोत्रे काय आहेत?

राजा दावीद, स्तोत्रे आणि इतर हिब्रू ऋषी आणि ऐतिहासिक समयरेखेतील लेखनकार्य

इस्त्राएलींच्या इतिहासामधून घेतलेल्या समयरेखेवरून आपण पाहू शकता की दावीद  इ.स.पू. सुमारे 1000 वर्षे, श्री अब्राहमानंतर हजार वर्षांनंतर आणि श्री मोशेनंतर 500 वर्षांनंतर जगला. दावीद मेंढपाळ म्हणून आपल्या कुटुंबाची मेंढरे पाळत असे. एक मोठा शत्रू, राक्षस म्हणावा असा, गल्याथ याने इस्राएलींवर विजय मिळवण्यासाठी सैन्याचे नेतृत्व केले, आणि त्यामुळे इस्राएली लोक निराश व पराभूत झाले. दाविदाने गल्याथाला आव्हान केले आणि युध्दात त्याला ठार केले. एका थोर योद्ध्यावरील एका तरुण मेंढपाळ मुलाच्या या उल्लेखनीय विजयामुळे दावीद प्रसिद्ध झाला.

तथापि, दीर्घ आणि कठीण अनुभवांनंतरच तो राजा झाला कारण त्याचे अनेक शत्रू होते, परदेशात तसेच इस्राएली लोकांमध्ये देखील, जे त्याचा विरोध करीत होते.. दावीदाने शेवटी त्याच्या सर्व शत्रूंवर विजय मिळविला कारण त्याचा देवावर विश्वास होता आणि देवाने त्याला मदत केली. बायबलमधील हिब्रू वेदांमधील अनेक पुस्तके दाविदाच्या या संघर्षाचे व विजयाचे विजयाचे वर्णन करतात.

देवासाठी सुंदर गीते आणि कविता लिहिणारा संगीतकार म्हणून देखील दावीद प्रसिद्ध होता. ही गीते व कविता ईश्वरप्रेरित आहेत आणि वेद पुस्तकांमधील स्तोत्रांचे पुस्तक म्हणून ओळखले जातात.

स्तोत्रांमध्ये ‘ख्रिस्ताविषयी’ भविष्यवाणी

एक महान राजा आणि योद्धा असला तरी, दाविदाने स्तोत्रात ‘ख्रिस्ताविषयी’ लिहिले आहे की तो त्याच्या राजवंशातून येईल जो सामर्थ्य व अधिकार याबाबत त्याच्या पेक्षा श्रेष्ठ असेल. हिब्रू वेदाच्या (बायबल) स्तोत्र २ मध्ये ख्रिस्ताचा परिचय  अशाप्रकारे करण्यात आला आहे, भगवद्गगीतेच्या शाही युद्धाच्या दृष्यासमान दृष्य येथे मांडण्यात आले आहे.

1राष्ट्रांनी दंगल का मांडली आहे? लोक व्यर्थ योजना का करीत आहेत?

2परमेश्वराविरुद्ध व त्याच्या ‘अभिषिक्ता’ विरुद्ध पृथ्वीवरील राजे उठले आहेत, सत्ताधीश एकत्र जमून मसलत करीत आहेत की,

3“चला, आपण त्यांची बंधने तोडून टाकू, आपणांवरील त्यांचे पाश फेकून देऊ.”

4स्वर्गात जो राजासनारूढ आहे तो हसत आहे; प्रभू त्यांचा उपहास करीत आहे.

5पुढे तो त्यांच्याशी क्रोधयुक्त होऊन बोलेल, तो संतप्त होऊन त्यांना घाबरे करील.

6तो म्हणेल, “मी आपल्या पवित्र सीयोन डोंगरावर आपला ‘राजा’ अधिष्ठित केला आहे.”

7मी परमेश्वराचा निर्णय कळवतो; तो मला म्हणाला, “तू माझा पुत्र आहेस, आज मी तुला जन्म दिला आहे;

8माझ्याजवळ माग म्हणजे मी तुला राष्ट्रे वतनादाखल देईन, पृथ्वीच्या दिगंतापर्यंतचे स्वामित्व तुला देईन;

9लोहदंडाने तू त्यांना फोडून काढशील; कुंभाराच्या मडक्यासारखा त्यांचा चुराडा करशील.”

10राजांनो, आता शहाणे व्हा, पृथ्वीवरील न्यायाधीशांनो, बोध घ्या.

11भीड धरून परमेश्वराची सेवा करा, कंपित होऊन हर्ष करा.

12पुत्राने रागावू नये आणि तुम्ही वाटेने नाश पावू नये, म्हणून त्याचे चुंबन घ्या; कारण त्याचा क्रोध त्वरित पेटेल; त्याला शरण जाणारे सगळे धन्य होत.

स्तोत्र 2 – ‘ख्रिस्त’ राजा

येथे समान परिच्छेद आहे परंतु ग्रीक भाषेत पूर्वी सांगितल्याप्रमाणे आहे.

तर राष्ट्रांचे लोक इतके का रागावले आहेत? ती राष्ट्रे अशा मूर्खासारख्या योजना का आखीत आहेत?
त्यांचे राजे आणि पुढारी एकत्र येऊन परमेश्वराशी आणि त्याने निवडलेल्या राजांशी भांडले.

स्तोत्र 2:1-2 – मूळ भाषेत हिब्रू आणि ग्रीक (LXX)

[Photo]

कुरुक्षेत्राच्या युद्धाचे परिणाम

आपण पाहू शकता की, स्तोत्र २ मधील ‘ख्रिस्त’/‘अभिषिक्त’ याचा संदर्भ प्रसंग भगवद्गीतेतील कुरुक्षेत्राच्या युद्धाप्रमाणे आहे. परंतु जेव्हा आपण इतक्या पूर्वी लढण्यात आलेल्या कुरुक्षेत्राच्या युद्धाच्या परिणामाबद्दल विचार केला असता काही फरक दिसून येतात. अर्जुन आणि पांडव यांनी युद्ध जिंकले, आणि म्हणून सत्ता व राज्यकारभार बदलून कौरवांकडून पांडवांकडे गेला आणि युधिष्ठिर योग्य राजा बनला. पाचही पांडव बंधू आणि कृष्ण 18 दिवसांच्या लढाईत जिवंत वाचले, परंतु केवळ काही मोजकेच लोक वाचले – इतर सर्व मारले गेले. पण युद्धाच्या नंतर युद्धानंतर केवळ 36 वर्षे राज्य केल्यावर, युधिष्ठिराने सिंहासनाचा त्याग केला, आणि अर्जुनाचा नातू, परीक्षित याला राजाची पदवी बहाल केली. त्यानंतर तो द्रौपदी आणि त्याच्या भावांसोबत हिमालयास रवाना झाला. द्रौपदी आणि भीम, अर्जुन, नकुलसहदेव ह्या चार पांडवांस प्रवासादरम्यान मरण आले. युधिष्ठिरास स्वतःस स्वर्गात प्रवेश देण्यात आला. कौरवांची आई, गांधारी, युद्ध न थांबविल्याबद्दल कृष्णावर संतापली होती, म्हणून तिने त्याला शाप  दिला आणि युध्दानंतर 36 वर्षांनंतर दोन कुळांतील लढाईमुळे चुकून बाण लागल्यामुळे त्याचा मृत्यू झाला. कुरुक्षेत्रातील युद्ध आणि त्यानंतर कृष्णाच्या हत्येमुळे जगाचा कलीयुगात प्रवेश झाला.

तर कुरुक्षेत्रातील युद्धापासून आपल्याला काय मिळाले?

आमच्यासाठी कुरुक्षेत्राच्या युद्धाची फळे

आमच्यासाठी, जे हजारो वर्षांनंतर जगत आहेत, आम्ही आम्हाला स्वत:ला जास्त गरजवंत म्हणून पाहतो. आपण संसारात राहतो, सतत वेदना, आजार, वृद्धत्व आणि मृत्यूच्या छायेखाली जगत असतो. आम्ही अशा शासनाधीन राहतो जे सामान्यतया भ्रष्ट असतात आणि राज्यकर्त्यांच्या श्रीमंत आणि वैयक्तिक मित्रांना मदत करतात. कलियुगाचे परिणाम आपल्याला अनेकप्रकारे जाणवतात.

अशा शासनासाठी जे भ्रष्टाचाराला चालना देणार नाही, असा समाज जो कलियुगाच्या अधीन नाही, आणि संसारातील कधीही न संपणारे पाप आणि मृत्यू यापासून वैयक्तिक सुटका मिळावी म्हणून आपण तळमळत आहोत.

स्तोत्र 2 च्या येणाऱ्या ‘ख्रिस्तापासून’ आमच्यासाठी फळे

स्तोत्र २ मध्ये परिचय केलेला ‘ख्रिस्त’ आपल्या गरजा कशा पूर्ण करील हे हिब्रू ऋषींनी स्पष्ट केले आहे. या गरजा भागविण्यासाठी युद्ध आवश्यक ठरेल, पण हे कुक्षेत्राच्या युद्धापेक्षा वेगळे आणि स्तोत्र २ मध्ये चित्रित करण्यात आलेल्या युद्धापेक्षा देखील वेगळे युद्ध आहे. हे असे युद्ध आहे जे केवळ ‘ख्रिस्त’ करू शकतो. हे संदेष्टे हे सांगतात की सामर्थ्याने व बळाने सुरुवात करण्याऐवजी ख्रिस्त पाप व मृत्यूपासून आपली मुक्तता करण्यासाठी आमच्या गरजेत आमची सेवा करण्याद्वारे सुरूवात करतो. ते दाखवतात की स्तोत्र 2 कडे जाण्याच्या मार्गाकडे, जेथे एके दिवशी ते जाऊन पोहोचतील, राज्य बळकावणाऱ्या दुसऱ्या शत्रूस पराभूत करण्यासाठी दुसऱ्या लढाईचा लांब वळणदार मार्ग घेण्याची गरज होती,  सैन्य शक्तीद्वारे नव्हे, तर संसाराचे कैदी असलेल्यांसाठी प्रेम व बलिदान याद्वारे. आम्ही दाविदाच्या राजकीय वंशवृक्षाच्या मृत मूळातून फुटलेल्या शाखेसोबत या प्रवासास प्रारंभ करतो.